કેપિટલ ક્રાંતિA thoughtful view of society

This story’s English version isn’t ready yet, so it is shown in Gujarati.

રાજ્યમાં આગામી શૈક્ષણિક વર્ષથી X+II શિક્ષણ પદ્ધતિ લાગુ કરવાની તૈયારી

વિદ્યાર્થીઓના ડ્રોપઆઉટ રેટ ઘટાડવા અને વિષયનું ઊંડું જ્ઞાન આપવા માટે સરકારનો મોટો નિર્ણય

By Capital Kranti desk, Gandhinagar · Editor: Parth Thakkar

12 November 2026, 1:27 am · 3 min read

This story was written by AI from the sources listed below; every claim and number in it was checked against them before it went up. How we check

રાજ્ય સરકાર આગામી શૈક્ષણિક વર્ષથી રાજ્યમાં X+II શિક્ષણ પદ્ધતિ દાખલ કરવા માટેના પ્રયાસો તેજ કરી રહી છે, તેમ ધ હિન્દુના અહેવાલ મુજબ જણાવવામાં આવ્યું છે. આ નવા સુધારા હેઠળ શાળાકીય શિક્ષણને ત્રણ મુખ્ય શ્રેણીઓમાં વહેંચવામાં આવશે: પ્રાથમિક (નર્સરી થી ધોરણ IV), માધ્યમિક (ધોરણ V થી VIII) અને ઉચ્ચ માધ્યમિક (ધોરણ IX થી XII). આ નવી વ્યવસ્થાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય વિદ્યાર્થીઓના ભાષાકીય અને વિષયલક્ષી જ્ઞાનમાં વધારો કરવાનો છે.

મુખ્યમંત્રી એ. રેવંત રેડ્ડીએ જણાવ્યું હતું કે, વિદ્યાર્થીઓ ધોરણ XII પછી તેમની પસંદગીના વિષયો પસંદ કરી શકે તેવા પગલાં લેવા જોઈએ, જેથી તેઓ સંબંધિત ક્ષેત્રોમાં નિપુણતા મેળવી શકે. શિક્ષણ ક્ષેત્રે લાવવામાં આવી રહેલા આ સુધારાઓમાં સરકાર વિદ્યાર્થીઓના હિતોનું રક્ષણ કરવા અને તેમના કૌશલ્યો વધારવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે. નર્સરીથી લઈને યુનિવર્સિટી સ્તર સુધી વિશ્વ કક્ષાનું ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણ આપવા પર ભાર મૂકવામાં આવશે જેથી વિદ્યાર્થીઓ વૈશ્વિક સ્તરે સ્પર્ધાત્મક બની શકે.

અધિકારીઓએ મુખ્યમંત્રીને આગામી શૈક્ષણિક વર્ષથી X+II સ્તરની શિક્ષણ પદ્ધતિ દાખલ કરવાના સંદર્ભમાં થયેલી પ્રગતિ વિશે માહિતી આપી હતી. આ દરમિયાન મુખ્યમંત્રીએ ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી કે ધોરણ X પછી ડ્રોપઆઉટ રેટ, ખાસ કરીને છોકરીઓ અને દલિત, આદિવાસી તેમજ લઘુમતી સમુદાયોના વિદ્યાર્થીઓમાં ૪૦% જેટલો ઊંચો છે. જોકે, કેન્દ્રીય શાળાઓ, નવોદય અને કસ્તુરબા ગાંધી વિદ્યાલયોમાં ડ્રોપઆઉટ રેટ ઓછો જોવા મળ્યો છે, જ્યાં X+II પદ્ધતિ પહેલેથી જ અમલમાં છે. દેશના ૧૮ રાજ્યોમાં આ પદ્ધતિ અમલમાં છે, જેને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારે આ નિર્ણય લીધો છે.

સાથે જ, સરકારે એ બાબત સુનિશ્ચિત કરવાનો નિર્ણય લીધો છે કે જુનિયર કોલેજોના શૈક્ષણિક અને બિન-શૈક્ષણિક સ્ટાફના રોજગાર અને નિવૃત્તિના લાભો પર આ ફેરફારોની કોઈ પ્રતિકૂળ અસર ન પડે. મુખ્યમંત્રી ભાડાના મકાનોમાં ચાલતા રહેન્સીયલ શાળાઓ અને કલ્યાણકારી હોસ્ટેલ ચાલુ રાખવા વિરુદ્ધ છે. તેમણે આ સંસ્થાઓ માટે કાયમી મકાનોના નિર્માણ માટે પગલાં લેવાની સૂચના આપી છે. જરૂર જણાય ત્યાં સરકાર આ મકાનોના નિર્માણ માટે જરૂરી ભંડોળ જાહેર કરશે અને શૌચાલય તથા પીવાના પાણી જેવી સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ થાય તે જોવામાં આવશે.

મુખ્યમંત્રીએ યંગ ઈન્ડિયા ઇન્ટિગ્રેટેડ રેસિડેન્શિયલ સ્કૂલ્સના નિર્માણની પ્રગતિ વિશે પૂછપરછ કરી હતી અને સંબંધિત અધિકારીઓને આ કામગીરી સમયમર્યાદામાં પૂર્ણ કરવા માટે પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો. આ સંસ્થાઓમાં રમતગમતના સાધનો, રસોડા અને શ્રેષ્ઠ એજન્સીઓ પાસેથી મેળવેલા ડિજિટલ સાધનો હોવા જોઈએ. બાંધકામની ગુણવત્તા સાથે કોઈ બાંધછોડ ન થવી જોઈએ તેમ તેમણે જણાવ્યું હતું. વધુમાં, પોલિટેકનિક કોલેજોને એડવાન્સ્ડ ટેકનોલોજી સેન્ટર્સ તરીકે અપગ્રેડ કરવા માટે સમયસર ભંડોળ મુકવા માટે શિક્ષણ વિભાગના અધિકારીઓને નિર્દેશ આપતા તેમણે યુનિવર્સિટીઓમાં આસિસ્ટન્ટ અને એસોસિયેટ પ્રોફેસરોની ભરતીની પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવવા પણ કહ્યું હતું.

રાજ્ય સરકાર દ્વારા શિક્ષણ ક્ષેત્રે કરવામાં આવતા આ મોટા ફેરફારોનો હેતુ શિક્ષણના માળખાને આધુનિક બનાવવાનો અને વિદ્યાર્થીઓને ઉચ્ચ શિક્ષણ માટે વધુ સારી રીતે તૈયાર કરવાનો છે.

Where this story comes from

The HinduSpotted a mistake? Tell us
Make Capital Kranti your preferred source on Google