વૈશ્વિક રોકાણ માટે કાગળની કાર્યવાહી સરળ બનાવવાની INDmoney CEOની માંગ

INDmoneyના સ્થાપક અને CEO આશિષ કશ્યપે જણાવ્યું છે કે વૈશ્વિક રોકાણની પ્રક્રિયામાં વધારાની કાગળની કાર્યવાહી (પેપરવર્ક) ન હોવી જોઈએ. બિઝનેસ સ્ટાન્ડર્ડને આપેલા એક ઇન્ટરવ્યુમાં તેમણે ભારપૂર્વક કહ્યું કે ભારતનો પગારદાર અને આવકવેરો ભરતો છૂટક રોકાણકાર પણ સરળતાથી વૈશ્વિક બજારમાં રોકાણ કરી શકવો જોઈએ, માત્ર મોટી રકમ મોકલતા શ્રીમંત વ્યક્તિઓ જ નહીં. તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું કે હવે માત્ર ૧ ડોલરથી પણ નાના રોકાણકારો પોતાનું ગ્લોબલ પોર્ટફોલિયો બનાવી શકે છે.

સ્ટોકલ (Stockal) માં કેટલાક યુએસ સ્ટોક્સના અનધિકૃત લિક્વિડેશનને કારણે રોકાણકારોમાં ફફડાટ જોવા મળ્યો છે. આ સંદર્ભમાં આશિષ કશ્યપે તેમના પ્લેટફોર્મ પરની સુરક્ષા વિશે માહિતી આપી હતી. તેમણે જણાવ્યું કે INDmoney પર દરેક લોગિન માટે બે ફેક્ટર્સની જરૂર હોય છે: ઓળખ પત્રો (credentials) અને રોકાણકારના રજિસ્ટર્ડ ડિવાઇસ પર બાયોમેટ્રિક વેરિફિકેશન. આ ઉપરાંત, કોઈપણ ખરીદી કે વેચાણ માટે ત્રીજા વેરિફિકેશનની જરૂર પડે છે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે રોકાણકારોના ખાતા ગિફ્ટ સિટી (GIFT City) માં ખોલવામાં આવે છે અને રાખવામાં આવે છે, અને કોઈ પણ વ્યક્તિગત ડેટા વિદેશી બ્રોકર્સ સાથે શેર કરવામાં આવતો નથી.

કશ્યપે સમજાવ્યું કે શેર યુએસ સેન્ટ્રલ ડિપોઝિટરી DTCC (Depository Trust & Clearing Corporation) ખાતે સેટલ અને હોલ્ડ કરવામાં આવે છે, જે ભારતની NSDL અને CDSL જેવું જ છે. આ પ્રક્રિયા યુએસ ક્લિયરિંગ અને કસ્ટડી ફર્મ્સ દ્વારા કરવામાં આવે છે જે SIPC (Securities Investor Protection Corporation) ના સભ્યો છે. SIPC હેઠળ દરેક ગ્રાહક માટે ૫,૦૦,૦૦૦ ડોલર સુધીનું કવર મળે છે, જેમાં ૨,૫૦,૦૦૦ ડોલર રોકડના હોય છે. રોકડ રકમ ગિફ્ટ સિટીમાં ભારતીય બેંકની આંતરરાષ્ટ્રીય શાખાના અલગ ક્લાયન્ટ એકાઉન્ટમાં રહે છે, જેના પર IFSCA (International Financial Services Centres Authority) દેખરેખ રાખે છે.

તેમણે જણાવ્યું કે INDmoney માત્ર યુએસ બ્રોકર માટેનું ફ્રન્ટ-એન્ડ નથી, પરંતુ તેમણે ગિફ્ટ સિટીમાં પોતાનું નિયમનકારી ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર બનાવ્યું છે. તેઓ IFSCA દ્વારા સીધું લાઇસન્સ પ્રાપ્ત પ્રિન્સિપલ ગ્લોબલ એક્સેસ પ્રોવાઇડર (GAP) છે, ન કે ઇન્ટ્રોડ્યુસિંગ બ્રોકર. આમાં બ્રોકર-ડીલર અને પેમેન્ટ-સર્વિસ-પ્રોવાઇડરની ક્ષમતાઓ સામેલ છે. પેમેન્ટ રેલ્સ પર તેમનું નિયંત્રણ હોવાથી, બેંકના આધારે ડિપોઝિટ્સ મિનિટોમાં અથવા કેટલાક કિસ્સામાં ૧૨ થી ૧૪ કલાકમાં રિફ્લેક્ટ થઈ શકે છે.

બ્રોકરેજ દરોની વાત કરતા કશ્યપે જણાવ્યું કે તેમણે બ્રોકરેજ ઘટાડીને હવે પ્રતિ ટ્રાન્ઝેક્શન ૦.૧૦ ટકા કરી દીધું છે, જેની મહત્તમ મર્યાદા ૧૦ ડોલર છે. અગાઉ આ દર ૦.૨૫ ટકા હતો અને તેની મર્યાદા ૨૫ ડોલર હતી. હવે એકાઉન્ટ ખોલવા કે વાર્ષિક મેન્ટેનન્સ માટે કોઈ ચાર્જ નથી. પાત્ર સ્ટોક્સ અને ETFs માં SIP માટે કોઈ બ્રોકરેજ નથી અને રેમિટન્સ માટે કોઈ ફિક્સ ફી લેવામાં આવતી નથી. ફોરેક્સ માર્કઅપ રોકાણકારની પોતાની બેંક દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે, જે સામાન્ય રીતે ૦.૫૦ થી ૧.૨૫ ટકા હોય છે. આ કિંમતો યુએસ સ્ટોક્સ, ગ્લોબલ ETFs અને UCITS ETFs પર લાગુ થાય છે.

ટેક્સ ફાઇલિંગની જટિલતા દૂર કરવા માટે કંપનીએ ફ્રી ટેક્સ ફાઇલિંગ લોન્ચ કર્યું છે. INDmoney ઇન્કમ ટેક્સ ડિપાર્ટમેન્ટ દ્વારા અધિકૃત e-Return Intermediary (ERI) છે, તેથી ફાઇલિંગ ડિજિટલ અને મફત છે. પ્લેટફોર્મ આપમેળે કેપિટલ ગેઇન્સની ગણતરી કરે છે, શિડ્યુલ FA (વિદેશી સંપત્તિ જાહેરનામું) તૈયાર કરે છે, વિદેશી આવકની જાણ કરે છે અને યુએસ વિથહોલ્ડિંગ ટેક્સનું એડજસ્ટમેન્ટ કરે છે.

એક ઉદાહરણ દ્વારા તેમણે સમજાવ્યું કે જો ઓગસ્ટ ૨૦૨૩માં આલ્ફાબેટમાં ૧,૦૦૦ ડોલરનું રોકાણ કરવામાં આવ્યું હોય અને ઓક્ટોબર ૨૦૨૬માં વેચવામાં આવે, તો બ્રોકરેજ, ફોરેક્સ માર્કઅપ અને GST સહિત કુલ ₹૮૩,૧૦૨નો ખર્ચ થયો હતો. તમામ ચાર્જ અને ડિવિડન્ડ પછી રોકાણકારને ₹૨,૪૭,૮૪૬ પરત મળ્યા, જે લગભગ ૧૯૮ ટકાનો ચોખ્ખો નફો છે. આ સમગ્ર પ્રક્રિયામાં કુલ બ્રોકરેજ અને ફોરેક્સ સંબંધિત ચાર્જ ₹૩,૦૭૬ હતા.