આઈકોઇસ દ્વારા ભારતભરના દરિયાકાંઠે મરીન હીટ વેવ અને સ્વેલ સર્જનું એલર્ટ

‘ધ હિન્દુ’ના અહેવાલ મુજબ, પૃથ્વી વિજ્ઞાન મંત્રાલય હેઠળની સંશોધન સંસ્થા ઇન્ડિયન નેશનલ સેન્ટર ફોર ઓશિન ઇન્ફોર્મેશન સર્વિસિસ (INCOIS) દ્વારા અરબી સમુદ્ર, હિંદ મહાસાગર અને બંગાળની ખાડીમાં મરીન હીટ વેવ (MHW)ની ચેતવણી જારી કરવામાં આવી છે. આ વધતું તાપમાન દરિયાકાંઠાની જૈવવિવિધતા, દરિયાઈ ઉત્પાદકતા અને પરવાળાના રીફ ઇકોસિસ્ટમ પર વિપરીત અસર કરી શકે છે.

આ દરિયાઈ ગરમીની તીવ્રતા મુખ્યત્વે ‘વોચ’ અને ‘એલર્ટ’ શ્રેણીમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવી છે, જે સામાન્ય સ્તરથી ૧ ડિગ્રી સેલ્સિયસ સુધીના દરિયાની સપાટીના તાપમાનની વિસંગતતા દર્શાવે છે. આ સેવા હેઠળ આવરી લેવાયેલ અભ્યાસક્ષેત્રને વિગતવાર પ્રાદેશિક વિશ્લેષણ માટે છ મહાસાગર બેસિનમાં વિભાજિત કરવામાં આવ્યું છે, જેમાં પર્શિયન ગલ્ફ, રેડ સી, સધર્ન ઇન્ડિયન ઓશન અને સાઉથ ચાઇના સી તેમજ ભારતીય દરિયાકાંઠા સાથેના ૧૪ સેક્ટરોનો સમાવેશ થાય છે.

વૈજ્ઞાનિકો મરીન હીટ વેવની તીવ્રતા અને સીગ્રાઝ ઘાસના મેદાનો, સીવીડ ઇકોસિસ્ટમ તેમજ મત્સ્યઉદ્યોગ પર તેની સંભવિત અસરોનું મૂલ્યાંકન પણ કરી રહ્યા છે. આ પરિસ્થિતિઓ જૈવવિવિધતાના નુકસાન, પ્રજાતિઓના વિતરણમાં ફેરફાર અને આબોહવા પરિવર્તન સાથે જોડાયેલા લાંબા ગાળાના પર્યાવરણીય ફેરફારો તરફ દોરી શકે છે.

આઈકોઇસ દ્વારા ૪ નવેમ્બર, ૨૦૨૬ના રોજ બુધવારના રોજ આગામી બે દિવસ માટે પૂર્વ તેમજ પશ્ચિમ બંને દરિયાકાંઠા અને અંદમાન અને નિકોબાર ટાપુઓ માટે સ્વેલ સર્જની ચેતવણી પણ જારી કરવામાં આવી હતી. આ ઉપરાંત કાર નિકોબાર આઇલેન્ડ માટે જોખમની ચેતવણી જારી કરવામાં આવી હતી.

એક સત્તાવાર બુલેટિન મુજબ ગુજરાત, ગોવા, મહારાષ્ટ્ર, કર્ણાટક, કેરળ, ઓડિશા, આંધ્રપ્રદેશ, લક્ષદ્વીપ, પુડુચેરી, તમિલનાડુ અને પશ્ચિમ બંગાળના દરિયાકાંઠાને એક કે તેથી વધુ ઊંચાઈની મોજાઓ પ્રભાવિત કરે તેવી અપેક્ષા છે.