બિહારની સરકારી શાળાઓમાં ૨૦૨૬-૨૭થી ધોરણ ૧ અને ૨ માં પ્રાદેશિક ભાષાઓ આવશે

બિહાર સરકારે રાજ્યની તમામ સરકારી શાળાઓમાં આગામી શૈક્ષણિક સત્ર ૨૦૨૬-૨૭ થી ધોરણ ૧ અને ૨ ના વિદ્યાર્થીઓ માટે પ્રાદેશિક ભાષાઓને એક વિષય તરીકે દાખલ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. આ પહેલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (NEP) ૨૦૨૦ ના માર્ગદર્શન હેઠળ માતૃભાષા આધારિત શિક્ષણને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે.

પીટીઆઈ (PTI) ના અહેવાલ મુજબ, વિદ્યાર્થીઓ તેમની પસંદગી મુજબ છ પ્રાદેશિક ભાષાઓમાંથી કોઈપણ એક ભાષાનો અભ્યાસ કરી શકશે. આ વિકલ્પોમાં મૈથિલી, ભોજપુરી, બજ્જિકા, મગહી, સુરજપુરી અને અંગિકા ભાષાઓનો સમાવેશ થાય છે. આ નિર્ણયથી નાના બાળકોને તેમની પરિચિત ભાષામાં શિક્ષણ મેળવવાની તક મળશે.

રાજ્યના શિક્ષણ મંત્રી મિથલેશ તિવારીએ જણાવ્યું હતું કે આ નિર્ણય રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ ૨૦૨૦ ની જોગવાઈઓ અનુસાર લેવામાં આવ્યો છે. તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું હતું કે, શરૂઆતમાં ધોરણ ૧ અને ૨ માં આ ભાષાઓ દાખલ કરવામાં આવશે, પરંતુ ત્યારબાદ આ કાર્યક્રમનો વિસ્તાર ધોરણ ૩ થી ૫ સુધી કરવામાં આવશે. આ માટે સંબંધિત પ્રાદેશિક ભાષાઓમાં ધોરણ ૩ થી ૫ માટેના પાઠ્યપુસ્તકો પણ વિકસાવવામાં આવશે.

આ યોજનાના અમલીકરણ માટે સ્ટેટ કાઉન્સિલ ઓફ એજ્યુકેશનલ રિસર્ચ એન્ડ ટ્રેનિંગ (SCERT) ને આ તમામ ભાષાઓમાં પાઠ્યપુસ્તકો તૈયાર કરવાની જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે. SCERT ના ડાયરેક્ટર યતેન્દ્ર કુમાર પાલે જણાવ્યું હતું કે કાઉન્સિલ હાલમાં છઠ્ઠી તમામ ભાષાઓમાં ધોરણ ૧ અને ૨ માટેના પુસ્તકો તૈયાર કરી રહી છે. આ પુસ્તકોના નિર્માણ માટે શિક્ષકો અને ભાષાના નિષ્ણાતોની મદદ લેવામાં આવી રહી છે અને આગામી શૈક્ષણિક સત્રથી તેને દાખલ કરવામાં આવશે તેવી અપેક્ષા છે.

SCERT ના લેક્ચરર અને પાઠ્યપુસ્તક વિકાસ કાર્યશાળાઓના કોઓર્ડિનેટર જૈનેન્દ્ર કુમાર દોસ્તે માહિતી આપી હતી કે, કાઉન્સિલ દ્વારા અત્યાર સુધીમાં એક કાર્યશાળાનું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. સામગ્રીને અંતિમ ઓપ આપવા માટે હજુ વધુ બે કાર્યશાળાઓ યોજવાની યોજના છે.

તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે, રાષ્ટ્રીય અભ્યાસક્રમ માળખું (NCF) ૨૦૨૩ અને NEP ૨૦૨૦ ની ભલામણો મુજબ, બાળકોને એવી ભાષામાં શીખવામાં મદદ કરવાનો ઉદ્દેશ્ય છે જેનાથી તેઓ પરિચિત હોય. પ્રાદેશિક ભાષાઓમાં શિક્ષણ મેળવવાથી નાના વિદ્યાર્થીઓ માટે વિવિધ વિષયોના ખ્યાલો સમજવા, વર્ગખંડની પ્રવૃત્તિઓમાં સક્રિયપણે ભાગ લેવો અને શાળાના વાતાવરણમાં સરળતાથી અનુકૂલન સાધવું વધુ સરળ બનશે.

આ પ્રોજેક્ટ સાથે જોડાયેલા શિક્ષણ નિષ્ણાતોના મતે, આ પહેલથી બાળકો તેમની સ્થાનિક સંસ્કૃતિ, પરંપરાઓ, તહેવારો અને રોજિંદા જીવન સાથે જોડાયેલા રહેશે. આનાથી બાળપણથી જ તેમના આત્મવિશ્વાસમાં વધારો થશે. NEP ૨૦૨૦ ની ભલામણ મુજબ, શિક્ષણના પ્રારંભિક વર્ષોમાં બાળકની ઘરની ભાષા, માતૃભાષા અથવા પ્રાદેશિક ભાષાના ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવે છે, જેથી શિક્ષણના પરિણામોમાં સુધારો કરી શકાય અને ભારતની ભાષાકીય વિવિધતાને જાળવી શકાય.

NDTV ના અહેવાલ મુજબ, આ સમગ્ર પ્રક્રિયા દ્વારા રાજ્ય સરકાર શિક્ષણના સ્તરમાં ગુણવત્તા લાવવા અને વિદ્યાર્થીઓને તેમની મૂળ ભાષા સાથે જોડીને શિક્ષણ પ્રત્યે વધુ આકર્ષિત કરવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.