નાગરિકોના મૂળભૂત અધિકારોના ઉલ્લંઘન બદલ યુપી પોલીસને હાઈકોર્ટે ફટકાર લગાવી

અલહાબાદ હાઈકોર્ટે ઉત્તર પ્રદેશ પોલીસ દ્વારા નાગરિકોના મૂળભૂત અધિકારોના સતત ઉલ્લંઘન બદલ પોલીસ તંત્રની કડક ટીકા કરી છે. ન્યાયાધીશ અતુલ શ્રીધરન અને અચલ સચદેવની ડિવિઝન બેન્ચે ૩ નવેમ્બર, ૨૦૨૬ના રોજ આપેલા આદેશમાં રાજ્યમાં નાગરિક સ્વતંત્રતાની સ્થિતિને અત્યંત શરમજનક ગણાવી હતી. કોર્ટે અવલોકન કર્યું કે પોલીસ તંત્ર બંધારણીય સ્વતંત્રતા પ્રત્યે ઉદાસીન જણાય છે અને નાગરિકોના અધિકારોનું ઉલ્લંઘન કરવું એ યુપી પોલીસ માટે એક સામાન્ય બાબત બની ગઈ હોય તેમ લાગે છે. આ કડક ટિપ્પણી સાથે અદાલતે અરજદારને તાત્કાલિક મુક્ત કરવાનો આદેશ આપ્યો હતો.

આ સમગ્ર કેસ બિજનૌર જિલ્લાના એક વ્યક્તિ સાથે જોડાયેલો છે. અરજદારના પરિવારજનોએ આક્ષેપ કર્યો હતો કે ૫ સપ્ટેમ્બરના રોજ નંગલ પોલીસ સ્ટેશનની બહારથી સાદા કપડામાં આવેલા પોલીસકર્મીઓએ આ વ્યક્તિને બળજબરીથી ઉપાડી લીધો હતો. જોકે, પોલીસ દ્વારા તેની ઔપચારિક ધરપકડની નોંધ ૭ સપ્ટેમ્બરના રોજ કરવામાં આવી હતી, જેના કારણે બે દિવસ સુધી તેની ગેરકાયદે અટકાયત થઈ હોવાનું સામે આવ્યું હતું.

આ મામલે જ્યારે કોર્ટે પુરાવા માંગ્યા, ત્યારે રાજ્ય સરકાર દ્વારા એવી દલીલ કરવામાં આવી હતી કે સીસીટીવી ફૂટેજ ઉપલબ્ધ નથી. સરકારના જણાવ્યા મુજબ, એક તોફાની વરસાદ દરમિયાન લેન (LAN) કેબલ દ્વારા સિસ્ટમમાં પાણી ઘૂસી ગયું હતું, જેના કારણે સીસીટીવી સિસ્ટમ નિષ્ફળ ગઈ હતી. જોકે, હાઈકોર્ટની બેન્ચે આ બહાનાને ફગાવી દીધું હતું. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે ગેરકાયદે અટકાયતના કિસ્સાઓમાં સીસીટીવી ખરાબ હોવાની દલીલ પોલીસ સ્વીકારી શકે નહીં. અદાલતે નોંધ્યું કે આવી દલીલ પરથી કોર્ટ એવું માની શકે છે કે વ્યક્તિને ખરેખર ગેરકાયદે રીતે અટકાયતમાં રાખવામાં આવ્યો હતો અને સત્ય છુપાવવા માટે જાણીજોઈને ફૂટેજ ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવ્યા નથી.

પોલીસ સ્ટેશનના હાઉસ ઓફિસર (SHO) દ્વારા સીસીટીવી ફૂટેજ રજૂ કરવામાં નિષ્ફળતા બદલ કોર્ટે ગંભીર નોંધ લીધી હતી. અદાલતે નિર્દેશ આપ્યો કે આ બાબતે તેમની સર્વિસ રેકોર્ડમાં અસંતોષ નોંધવામાં આવે અને રાજ્ય સરકારને તેમની વર્તમાન પોસ્ટિંગમાં ચાલુ રાખવા અંગે પુનઃવિચારણા કરવા જણાવ્યું છે.

આ ઉપરાંત, કોર્ટે રાજ્ય સરકારને આ કેસના લિટિગેશન ખર્ચ પેટે ₹૨૦,૦૦૦ ની રકમ સાત દિવસની અંદર ચૂકવવાનો આદેશ આપ્યો છે. ધ હીન્દુના અહેવાલ મુજબ, અદાલતે પોલીસની આ કાર્યપદ્ધતિ પર ઊંડી નારાજગી વ્યક્ત કરી છે.