પશ્ચિમ એશિયા અને કાળા સમુદ્રમાં સંઘર્ષ દરમિયાન ભારતીય નાગરિકોના મોત પર વિદેશ મંત્રાલયનું નિવેદન

અમાર ઉજાલાના અહેવાલ મુજબ, વિદેશ મંત્રાલયે મંગળવારે પુષ્ટિ કરી છે કે પશ્ચિમ એશિયા અને કાળા સમુદ્ર ક્ષેત્રમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષના સમયગાળા દરમિયાન કુલ ૨૮ ભારતીય નાગરિકોએ પોતાના પ્રાણ ગુમાવ્યા છે, જ્યારે આ ઘટનાઓમાં હજુ પણ બે વ્યક્તિઓ લાપતા છે. મંત્રાલય દ્વારા ઓમાનના દરિયાકાંઠા પાસે જહાજ પર થયેલા હુમલા, નેપાળમાં બનેલી હેલિકોપ્ટર દુર્ઘટના તેમજ રશિયામાં ફસાયેલા ભારતીયો અંગે પણ મહત્વની માહિતી સામે મૂકવામાં આવી છે.

વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં જણાવ્યું હતું કે પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષ વચ્ચે ભારતના ૨૩ નાગરિકોના મૃત્યુ થયા છે, જેમાં ૧૫ ભારતીય નાવિકોનો સમાવેશ થાય છે. આ ઉપરાંત, કાળા સમુદ્ર ક્ષેત્રની અંદર વ્યાપારી જહાજોને નિશાન બનાવીને કરવામાં આવેલા હુમલાઓમાં પાંચ ભારતીય નાગરિકોના જીવ ગયા છે અને બે ભારતીય નાગરિકોની ભાળ હજુ સુધી મળી નથી.

ઓમાનના દરિયાકાંઠાની નજીક એક વ્યાપારી જહાજને ટાર્ગેટ કરીને હુમલો કરવામાં આવ્યો હતો. આ મુદ્દે વાત કરતા વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે જણાવ્યું હતું કે તે જહાજ પર ભારતીય ચાલક દળના કુલ ૧૪ સભ્યો હાજર હતા. કમનસીબે તેમાંથી એક સભ્યનું મૃત્યુ નિપજ્યું છે. હાલમાં મંત્રાલય દ્વારા ત્યાં હાજર બાકીના ૧૩ ભારતીય નાગરિકોને સહીસલામત રીતે ભારત પરત લાવવાની પ્રક્રિયા સુનિશ્ચિત કરવામાં આવી રહી છે. આ સાથે જ ઓમાનમાં મૃત્યુ પામેલા ભારતીય નાગરિકના પાર્થિવ શરીરને પણ ભારત કઈ રીતે પાછું લાવી શકાય તે દિશામાં સઘન કામગીરી ચાલી રહી છે.

પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે આગળ જણાવ્યું હતું કે ઓમાનના અધિકારીઓ દ્વારા જે ત્વરિત કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે તે બદલ તેમનો આભાર માનવો ઘટે. તેમણે પુનઃઉચ્ચાર કર્યો હતો કે તમામ પક્ષકારોએ શાંતિપૂર્ણ માર્ગ અપનાવવો જોઈએ અને આ ક્ષેત્રમાં જલદીથી શાંતિ પુનઃસ્થાપિત થાય તે માટે વાતચીત તેમજ કૂટનીતિને વધુ પ્રોત્સાહન આપવું અનિવાર્ય છે. આંતરરાષ્ટ્રીય જળસીમા અને દરિયાઈ માર્ગો પરથી જહાજોની અવરજવર કરવાની સ્વતંત્રતા કોઈપણ અડચણ વગર બહાલ થવી જોઈએ અને તેની સંપૂર્ણ ગેરંટી પણ મળવી જોઈએ.

રશિયામાં ઉપસ્થિત ભારતીય નાગરિકોની વતન વાપસી અંગે પૂછવામાં આવેલા સવાલના જવાબમાં જયસ્વાલે જણાવ્યું હતું કે વિદેશ મંત્રી દ્વારા જી-૨૦ બેઠક દરમિયાન અન્ય દેશોના પ્રતિનિધિઓ સાથે દ્વિપક્ષીય બેઠકો યોજવામાં આવી હતી. આ બેઠકોમાં રશિયાના વિદેશ મંત્રી સાથે પણ ચર્ચા થઈ હતી. આ બેઠક દરમિયાન યુરોપ, મધ્ય પૂર્વ તેમજ પશ્ચિમ એશિયામાં પ્રવર્તમાન સંઘર્ષો અંગે વિસ્તૃત વિચારણા કરવામાં આવી હતી. જ્યાં સુધી તે ભારતીય નાગરિકોની મુક્તિનો સવાલ છે જેઓ હજી પણ રશિયન પક્ષના નિયંત્રણમાં છે, તે બાબત અગાઉ પણ સ્પષ્ટ કરવામાં આવી હતી કે આ વિષયને અલગ-અલગ સ્તરે રશિયન સમક્ષ સતત ઉઠાવવામાં આવી રહ્યો છે.

નેપાળમાં બનેલી હેલિકોપ્ટર દુર્ઘટના અંગે બોલતા રણધીર જયસ્વાલે કહ્યું હતું કે નેપાળમાં બે હેલિકોપ્ટર એકબીજા સાથે અથડાયા હોવાના અહેવાલો અને કેટલીક તસવીરો સામે આવી છે. આ ગંભીર અકસ્માતમાં એક ભારતીય નાગરિકનું મૃત્યુ થયું છે. ભારતીય દૂતાવાસ દ્વારા આ દુર્ઘટનાની સત્તાવાર પુષ્ટિ કરવામાં આવી છે અને આ ઘટના પર શોક વ્યક્ત કરવામાં આવ્યો છે. મંત્રાલય દ્વારા મૃતદેહને શક્ય તેટલી વહેલી તકે ભારત પરત લાવવાના તમામ પ્રયાસો હાથ ધરવામાં આવી રહ્યા છે.

ઉઝબેકિસ્તાનમાં અભ્યાસ કરવા જઈ રહેલા વિદ્યાર્થીઓ સંબંધિત પ્રશ્ન પર પ્રવક્તાએ જણાવ્યું હતું કે સરકાર દ્વારા અગાઉ કેટલીક ચેતવણીઓ અને એડવાઈઝરી જારી કરવામાં આવી છે. તાશ્કંદ સ્થિત ભારતીય દૂતાવાસ દ્વારા પણ આ સંદર્ભે એડવાઈઝરી બહાર પાડવામાં આવી છે. આ સિવાય નેશનલ મેડિકલ કમિશન દ્વારા પણ કેટલાક ચોક્કસ દિશા-નિર્દેશો જાહેર કરવામાં આવ્યા છે. આ દિશા-નિર્દેશો માત્ર ઉઝબેકિસ્તાન જ નહીં પરંતુ અન્ય ઘણા સ્થળોએ અભ્યાસ કરવા ઇચ્છુક વિદ્યાર્થીઓ માટે પણ લાગુ પડે છે.

તેમણે વધુમાં સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે સરકારનું મુખ્ય ધ્યાન એ બાબત સુનિશ્ચિત કરવા પર છે કે શિક્ષણાર્થે ઉઝબેકિસ્તાન જતા ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને ઉત્તમ ગુણવત્તાવાળું તબીબી શિક્ષણ પ્રાપ્ત થાય. આ ઉપરાંત મેડિકલ કે અન્ય કોઈપણ અભ્યાસ માટે ઉઝબેકિસ્તાન જનારા ભારતીય વિદ્યાર્થીઓનું કોઈપણ પ્રકારે શોષણ ન થાય તેની તકેદારી રાખવી પણ એટલી જ આવશ્યક છે.