ભારત સરકારે વિઝા શ્રેણીઓમાં ઘટાડો કરી અરજી પ્રક્રિયા સરળ બનાવી

ભારત સરકારે વિઝા પ્રણાલીમાં મોટા ફેરફારો કરીને તેને વધુ સરળ બનાવી છે, જેમાં મુખ્ય વિઝા શ્રેણીઓની સંખ્યા ૧૩ થી ઘટાડીને ૯ કરવામાં આવી છે અને પેટા-શ્રેણીઓની સંખ્યા ૪૯ થી ઘટાડીને ૨૩ કરવામાં આવી છે, ANI ના અહેવાલ મુજબ.

ગૃહ મંત્રાલયે વિઝા અરજી ફોર્મમાં પણ સુધારો કર્યો છે, જેના કારણે જરૂરી કોલમ અથવા ફિલ્ડની સંખ્યામાં ૬૫% થી ૭૦% નો ઘટાડો થયો છે. આ પગલાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય વિદેશી નાગરિકોને અરજી પૂર્ણ કરવામાં લાગતા સમય અને પ્રયત્નો ઘટાડવાનો છે. આ ઉપરાંત, વધુ કેન્દ્રિત તપાસ અને પ્રક્રિયા દ્વારા વહીવટી કાર્યક્ષમતામાં સુધારો થશે તેવી અપેક્ષા છે.

ગૃહ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે, ભારત સરકારે મુખ્ય વિઝા શ્રેણીઓને ૧૩ થી ઘટાડીને ૯ અને પેટા-શ્રેણીઓને ૪૯ થી ઘટાડીને ૨૩ કરીને વિઝા પ્રણાલીને સરળ બનાવી છે. આ ફેરફારનો હેતુ તેને વધુ સુસંગત અને ભારતની મુલાકાત લેતા વિદેશી નાગરિકોની જરૂરિયાતો પ્રત્યે પ્રતિભાવશીલ બનાવવાનો છે. આ તમામ ફેરફારોના અમલીકરણ માટે ગૃહ મંત્રાલય હાલમાં આઈટી (IT) સિસ્ટમ અપડેટ કરી રહ્યું છે અને વર્ષના અંત સુધીમાં નવી વ્યવસ્થિત પદ્ધતિ મુજબ વિઝા આપવામાં આવશે.

નવી સુધારેલી નવ શ્રેણીઓમાં બિઝનેસ, ડિપ્લોમેટિક, વર્ક, જર્નાલિસ્ટ, મેડિકલ, ઓફિશિયલ, સ્ટુડન્ટ, વિઝિટર અને મિસેલેનિયસ વિઝાનો સમાવેશ થાય છે. ગૃહ મંત્રાલયે આ ફેરફારો કરતા પહેલા વિકસિત દેશોની વિઝા પ્રણાલી અને વૈશ્વિક ધોરણોનો અભ્યાસ કર્યો હતો. અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, સમાન મુસાફરીના હેતુઓ લાગુ કરવાથી અરજદારો માટે યોગ્ય શ્રેણી ઓળખવી સરળ બનશે.

હાલમાં, ભારત ૧૭૨ દેશોના નાગરિકોને ૧૩ પેટા-શ્રેણીઓ હેઠળ ઈ-વિઝા આપે છે. નવી વ્યવસ્થામાં, વર્તમાન ટૂરિસ્ટ વિઝાનું નામ બદલીને 'વિઝિટર વિઝા' કરવામાં આવ્યું છે અને તેને બે શ્રેણીઓ V-1 અને V-2 માં વહેંચવામાં આવ્યા છે. V-1 શ્રેણી ટૂંકી મુલાકાતો જેમ કે પ્રવાસન, બિઝનેસ મીટિંગ્સ, મેડિકલ, વેલનેસ અને ટૂંકા ગાળાના સાંસ્કૃતિક અથવા ભાષા અભ્યાસ માટે છે, જેની માન્યતા ૩૦ દિવસની અને મલ્ટીપલ એન્ટ્રી સાથે રહેશે. V-2 શ્રેણી લાંબી મુલાકાતો માટે છે, જેની માન્યતા ૧, ૫ અથવા ૧૦ વર્ષની રહેશે અને તેમાં પર્વતારોહણનો પણ સમાવેશ થાય છે.

મેડિકલ વિઝામાં M-1 હેઠળ પરંપરાગત સારવાર અને M-3 હેઠળ આયુષ સારવારનો સમાવેશ થાય છે, જેમાં બંને કિસ્સામાં એક વર્ષ માટે મલ્ટીપલ એન્ટ્રી સાથે પ્રવેશ આપવામાં આવે છે. દર્દીની સાથે આવતા લોકો માટે M-2 અને M-4 વિઝા ઉપલબ્ધ છે. સ્ટુડન્ટ વિઝાને પણ બે શ્રેણીઓમાં એકીકૃત કરવામાં આવ્યા છે: S-1 શાળા અને ઉચ્ચ શિક્ષણ માટે છે, જ્યારે S-2 સંશોધન વિદ્વાનો, વિઝિટિંગ ફેકલ્ટી, ઇન્ટર્નશિપ અને એક્સચેન્જ વિદ્યાર્થીઓ માટે છે. પાત્ર વિદ્યાર્થીઓ 'સ્ટડી ઇન ઇન્ડિયા' પોર્ટલ દ્વારા નોંધણી કરાવીને પાંચ વર્ષ સુધી અથવા તેમના અભ્યાસના સમયગાળા સુધીના ઈ-S1 વિઝા મેળવી શકે છે.

બિઝનેસ વિઝાને પણ બે ભાગમાં વહેંચવામાં આવ્યા છે: B-1 લાંબા ગાળાની લાયસન્સ આધારિત પ્રવૃત્તિઓ માટે અને B-2 ટૂંકા ગાળાના કોન્ટ્રાક્ટ આધારિત વ્યવસાયિક જોડાણો માટે છે. અગાઉ e-B4 ના નામે આપવામાં આવતા પ્રોડક્શન ઇન્વેસ્ટમેન્ટ બિઝનેસ વિઝા હવે B-2 હેઠળ ઉપલબ્ધ થશે. ગૃહ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, આ સુધારેલા માળખાનો અમલ આ વર્ષના અંત સુધીમાં થવાની શક્યતા છે.