ખેતી ઉત્પાદનો અને રેર અર્થ્સની ખરીદી અંગે ચીન વચનો પૂર્ણ કરે તેવી અમેરિકાની માંગ

યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સના વહીવટીતંત્રે ચીનને એક વર્ષ પહેલા દક્ષિણ કોરિયાના બુસાનમાં થયેલા વેપાર કરાર હેઠળની તેની પ્રતિબદ્ધતાઓ તાત્કાલિક અને પૂર્ણપણે પૂર્ણ કરવા અનુરોધ કર્યો છે. બ્લૂમબર્ગના અહેવાલ મુજબ, અમેરિકાએ ખાસ કરીને કૃષિ ઉત્પાદનોની ખરીદી, રેર અર્થ્સ (દુર્લભ ખનિજો) અને અન્ય મહત્વપૂર્ણ ખનિજો અંગે બેઇજિંગની તાજેતરની કાર્યવાહી પર ચિંતા વ્યક્ત કરી છે.

યુએસ ટ્રેઝરી સેક્રેટરી સ્કોટ બેસેન્ટ અને યુએસ ટ્રેડ રિપ્રેઝન્ટેટિવ જેમીસન ગ્રીરે ચીનના વાઇસ પ્રીમિયર હે લિફેંગ સાથે વીડિયો કોલ દ્વારા આ મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરી હતી. ટ્રેઝરી વિભાગ દ્વારા શુક્રવારે બહાર પાડવામાં આવેલી વિગતો મુજબ, બેસેન્ટએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે બેઇજિંગે તેની પ્રતિબદ્ધતાઓને પૂર્ણ અને તાત્કાલિક રીતે અમલમાં મૂકવાની જરૂર છે. તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું હતું કે વોશિંગ્ટન ચીનની પાલન ક્ષમતાનું મૂલ્યાંકન નક્કર પરિણામોના આધારે કરશે. બેસેન્ટે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે, "સતત પ્રગતિ નક્કર પરિણામો પર નિર્ભર છે."

બીજી તરફ, જેમીસન ગ્રીરે તેમની ઓફિસ દ્વારા જાહેર કરવામાં આવ્યું હતું કે ચીને તેના વચનોને માન આપવા માટે નક્કર પગલાં લેવાની જરૂર છે, જેમાં ખાસ કરીને કૃષિ ખરીદી અને રેર અર્થ્સ તેમજ અન્ય મહત્વપૂર્ણ ખનિજોનો સમાવેશ થાય છે. યુએસ ટ્રેડ રિપ્રેઝન્ટેટિવ ઓફિસના નિવેદન મુજબ, ગ્રીરે કોલ દરમિયાન ચીનની ભૂતકાળની પ્રતિબદ્ધતાઓના સંપૂર્ણ અમલીકરણના મહત્વ પર ભાર મૂક્યો હતો.

બ્લૂમબર્ગના અહેવાલ મુજબ, આ ચર્ચા દરમિયાન ચીને પણ પોતાની ચિંતાઓ વ્યક્ત કરી હતી. સરકારી ન્યૂઝ એજન્સી ઝીનહુઆના શનિવારના અહેવાલ મુજબ, બંને પક્ષોએ તાજેતરના અમેરિકી વેપાર અને આર્થિક પ્રતિબંધો પર મંતવ્યોની આપ-લે કરી હતી, જેમાં બેઇજિંગે "ગંભીર ચિંતા" વ્યક્ત કરી હતી. આ ચર્ચાઓને નિખાલસ અને રચનાત્મક ગણાવવામાં આવ્યા હતા, અને બંને પક્ષો સહકાર વધારવા તેમજ તેમના મતભેદોનું સંચાલન કરવા સંમત થયા હતા.

આ ઘટનાક્રમ એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે વિશ્વની બે સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થાઓ વચ્ચેના વેપાર યુદ્ધના વિરામ (trade truce) ના અમલીકરણ અંગે અનિશ્ચિતતા છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને ચીની રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગે આ વ્યવસ્થાને ૧૦ જાન્યુઆરી સુધી લંબાવવા સંમતિ આપી હતી, જેથી ટેરિફમાં વધારો ન થાય અને રેર અર્થ્સનો પ્રવાહ ચાલુ રહે.

બેસેન્ટ, ગ્રીર અને હે લિફેંગ અગાઉ સપ્ટેમ્બરમાં ટ્રમ્પ અને શીની મુલાકાત પહેલા ન્યૂયોર્કમાં પણ મળ્યા હતા, જેને બંને પક્ષોએ ઉત્પાદક ગણાવ્યા હતા. જોકે, વોશિંગ્ટન ચીનની કેટલીક પ્રતિબદ્ધતાઓમાં વિલંબ થતા સતત વાંધા ઉઠાવી રહ્યું છે. ઓક્ટોબરમાં બ્લૂમબર્ગને આપેલા ઇન્ટરવ્યુમાં ગ્રીરે જણાવ્યું હતું કે અમેરિકાને ચીન તરફથી રેર અર્થ્સ મળી રહ્યા છે, પરંતુ પુરવઠો નક્કી કરેલા વોલ્યુમ અથવા ગતિએ આવી રહ્યો નથી. ગ્રીરે ચીની વહીવટીતંત્રમાં અમલીકરણ અંગેના મતભેદો તરફ પણ ધ્યાન દોર્યું હતું, જેમાં તેમણે કહ્યું હતું કે કેટલાક સરકારી વિભાગો કાર્યરત હોય છે જ્યારે અન્ય વધુ અમલદારશાહી લાગે છે.

સપ્ટેમ્બરમાં જ્યારે વેપાર વિરામ લંબાવવામાં આવ્યો ત્યારે બેસેન્ટે નોંધ્યું હતું કે ચીન દ્વારા કેટલીક પ્રતિબદ્ધતાઓની ડિલિવરી અપૂર્ણ હતી, ખાસ કરીને કૃષિ ખરીદી બાબતે. જોકે, તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે બેઇજિંગ અમેરિકી સોયાબીનનું નોંધપાત્ર પ્રમાણમાં ખરીદી કરી રહ્યું છે.

આ ચેતવણી શેનઝેનમાં યોજાનારા એશિયા-પેસિફિક ઇકોનોમિક કોઓપરેશન (APEC) સમિટમાં ટ્રમ્પ અને શીની અપેક્ષિત મુલાકાતથી બે અઠવાડિયા પહેલા આવી છે. બેસેન્ટે અગાઉ સંકેત આપ્યો હતો કે તેઓ આ સમિટ દરમિયાન હે લિફેંગ સાથે વધુ ચર્ચાઓ કરી શકે છે, જેમાં સપ્ટેમ્બરમાં જાહેર થયેલા યુએસ-ચીન આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ સંવાદનો પણ સમાવેશ થઈ શકે છે.

આ વેપાર કરાર સામે ટૂંકા ગાળાની સમયમર્યાદા પણ છે. અમુક ચીની ઉત્પાદનો માટે ટેરિફ મુક્તિ ૧૦ નવેમ્બરના રોજ સમાપ્ત થવાની છે, અને અમેરિકી અધિકારીઓએ હજુ સુધી સંકેત આપ્યો નથી કે આ મુક્તિને લંબાવવામાં આવશે કે નહીં. કન્ઝ્યુમર ટેકનોલોજી એસોસિએશન સહિતના ઉદ્યોગ જૂથોએ આ અનિશ્ચિતતાની ટીકા કરી છે અને દલીલ કરી છે કે સપ્લાય ચેઇન માટે આ મુક્તિઓ મહત્વપૂર્ણ છે.

જો આ વ્યવસ્થામાં કોઈ વિક્ષેપ આવે છે, તો તેનાથી વ્યવસાયિકો અને નાણાકીય બજારોમાં વોશિંગ્ટન અને બેઇજિંગ વચ્ચે લાંબા સમય સુધી વેપાર સંઘર્ષ ચાલવાની ચિંતા ફરી જાગી શકે છે. ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે એવી સ્થિતિ ટાળવાનો પ્રયાસ કર્યો છે જે અમેરિકી અર્થતંત્ર પર વધારાનું દબાણ લાવી શકે. બેસેન્ટ, જેઓ ચીન સાથેના ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રના જોડાણનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા છે, તેમણે વેપાર અસંતુલન અંગે પણ બેઇજિંગની ટીકા કરી છે.