અમેરિકા ઈરાન સાથે શાંતિ સમજૂતી માટે તૈયાર, પરંતુ શરતો અસ્વીકાર્ય: માર્કો રુબિયો

અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયોએ મંગળવારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર ઈરાન સાથે શાંતિ સમજૂતી કરવા માટે હજુ પણ તૈયાર છે, પરંતુ તેહરાન દ્વારા મૂકવામાં આવેલી કેટલીક શરતો અત્યંત અતાર્કિક છે. પેરિસમાં જી-૭ વિદેશ મંત્રીઓની બેઠક દરમિયાન પત્રકારો સાથે વાત કરતા રુબિયોએ જણાવ્યું હતું કે, અમેરિકા ઈરાન પરનું આર્થિક દબાણ વધુ તીવ્ર બનાવશે. તેમણે આક્ષેપ કર્યો હતો કે ઈરાનનું શાસન પોતાની માંગણીઓ દ્વારા દેશને બરબાદ કરી રહ્યું છે. રુબિયોના મતે, ઈરાન સમજૂતી કરવા માટે ઉત્સુક છે, પરંતુ તેમની વર્તમાન શરતો ગંભીરતાનો અભાવ દર્શાવે છે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે સમય જતાં ઈરાને પોતાના સુરક્ષા દળો અને લડવૈયાઓને પગાર ચૂકવવા માટે આર્થિક વ્યવસ્થા કરવી પડશે, જે તેમના માટે મુશ્કેલ બની રહ્યું છે.

હિન્દુસ્તાન ટાઈમ્સના અહેવાલ મુજબ, રુબિયોએ જણાવ્યું હતું કે અમેરિકા દ્વારા લાદવામાં આવેલા આર્થિક પ્રતિબંધો અને ઈરાની બંદરો પરના નૌકાદળના નાકાબંધીને કારણે ઈરાનની અર્થવ્યવસ્થાને ભારે નુકસાન થયું છે. તેમણે સાથી દેશોને ખાતરી આપી હતી કે હવે મોટા પાયે સૈન્ય કાર્યવાહીની જરૂર નથી. રુબિયોએ સંકેત આપ્યો હતો કે આગામી મહિનાઓમાં આર્થિક દબાણ વધુ વધશે, કારણ કે પ્રતિબંધોની અસર સમય જતાં વધુ ઘેરી બનશે. તેમણે ઉદાહરણ આપતા કહ્યું કે ઈરાન પાસે હવે તેલના માત્ર થોડા જ બેરલ બાકી છે જે નાકાબંધી પહેલા બહાર નીકળી શક્યા હતા. એકવાર આ તેલનો જથ્થો ખતમ થઈ જશે, પછી ઈરાનની લગભગ તમામ તેલની આવક બંધ થઈ જશે.

એક્સિઓસના અહેવાલ મુજબ, રુબિયોએ જી-૭ ના સાથીઓને જણાવ્યું હતું કે રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સાથે યુદ્ધ ફરી શરૂ કરવા અથવા સમજૂતી કરવાના વિકલ્પો પર વિચાર કર્યો હતો, પરંતુ અંતે તેમણે ત્રીજો વિકલ્પ પસંદ કર્યો છે: ઈરાની શાસનનું આર્થિક ગળું દબાવવું. રુબિયોએ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે અમેરિકા ઈરાનને કોઈ વળતર ચૂકવશે નહીં. ઈરાન દ્વારા માંગવામાં આવતી રોકડ રકમ આપવાનો પ્રશ્ન જ નથી, કારણ કે અમેરિકાના મતે ઈરાને જ પ્રદેશમાં અસ્થિરતા ફેલાવી છે અને તેમણે જ વળતર ચૂકવવું જોઈએ. રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે પણ અગાઉ કહ્યું હતું કે અમેરિકા પ્રદેશમાં યથાસ્થિતિ જાળવી રાખવા માંગે છે અને સૈન્ય અભિયાન અસરકારક રીતે પૂર્ણ થઈ ગયું છે.

ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાગચીએ રુબિયોના નિવેદનોની આકરી ટીકા કરી છે. તેમણે રુબિયોની ટિપ્પણીઓને 'ભ્રમ' ગણાવી હતી. અરાગચીએ સોશિયલ મીડિયા પર લખ્યું હતું કે આઠ વર્ષ પહેલાં પણ આવી જ વાતો કરવામાં આવતી હતી અને આજે રુબિયો તે જ વાતો દોહરાવી રહ્યા છે. તેમણે કહ્યું કે આવી અમાનવીય નીતિઓ અને ભ્રમણાઓને કારણે જ અમેરિકાની નીતિઓ નિષ્ફળ રહી છે. દરમિયાન, સાઉદી અરેબિયા, સંયુક્ત આરબ અમીરાત, તુર્કી અને કતારના નેતાઓ ટ્રમ્પને નવી સૈન્ય કાર્યવાહીથી દૂર રહેવા સમજાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. ટ્રમ્પે મધ્યવર્તી ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીની હાર બાદ તણાવ ઘટાડવા માટે સકારાત્મક ગતિવિધિઓ જોવા મળી હોવાનું જણાવ્યું હતું.

માર્કો રુબિયો અમેરિકાના વર્તમાન વિદેશ મંત્રી છે, જેઓ ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રમાં વિદેશ નીતિનું સંચાલન કરી રહ્યા છે. તેઓ લાંબા સમયથી અમેરિકી રાજકારણમાં સક્રિય છે અને ઈરાન જેવા દેશો પ્રત્યે કડક વલણ અપનાવવા માટે જાણીતા છે. અગાઉ તેઓ ફ્લોરિડાના સેનેટર તરીકે પણ સેવા આપી ચૂક્યા છે અને વિદેશી બાબતોની સમિતિઓમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી. તેમનો ઉછેર અને રાજકીય કારકિર્દી મુખ્યત્વે અમેરિકાની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અને આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધો પર કેન્દ્રિત રહી છે.