ડિપ્રેશનમાં રિલેપ્સ રોકવા માટે પ્રોઝેક કરતાં એસિટોલોપ્રામ વધુ અસરકારક હોવાનો ખુલાસો

બીબીસીના અહેવાલ મુજબ ડિપ્રેશનના દર્દીઓમાં લક્ષણોને ફરીથી ઉભરતા અટકાવવા માટે એસિટોલોપ્રામ દવા પ્રોઝેક કરતાં વધુ અસરકારક સાબિત થઈ છે. 'ધ લેન્સેટ સાયકિયાટ્રી'માં પ્રકાશિત થયેલા એક મોટા વિશ્લેષણમાં આ વાત સામે આવી છે. લગભગ ૧૦,૦૦૦ જેટલા લોકો પર આ અભ્યાસ કરવામાં આવ્યો હતો, જેમને અલગ-અલગ દવાઓ સૂચવવામાં આવી હતી અને તેઓએ આ દવાઓ એક વર્ષ સુધી લીધી હતી.

આ અભ્યાસમાં જાણવા મળ્યું છે કે એસિટોલોપ્રામ દવા દર્દીઓને રિલેપ્સથી બચાવવામાં શ્રેષ્ઠ performans દર્શાવ્યો છે. આ સૂચિમાં અગોમેલેટાઇન અને ડુલોક્સેટાઇન નામની બે અન્ય દવાઓ બીજા ક્રમે રહી હતી, જ્યારે પ્રોઝેક (જેને ફ્લુઓક્સેટાઇન પણ કહેવાય છે) તેનાથી થોડે નીચેના ક્રમે રહી હતી. સંશોધનમાં એ પણ નોંધવામાં આવ્યું છે કે એસિટોલોપ્રામ લેનારા લોકોના લક્ષણોમાં સુધારો થયો હતો અને તે જ સ્થિતિ જળવાઈ રહી હતી, તેમજ તેમણે દવા બંધ કરવાની સંભાવના પણ ઓછી હતી. જોકે, આ વિશ્લેષણ દર્શાવે છે કે સર્ટ્રાલાઇન સહિતની અન્ય દવાઓ આનાથી વધુ સારી ન હતી.

આ વિશ્લેષણમાં કુલ એક ડઝનથી વધુ સામાન્ય એન્ટીડિપ્રેસન્ટ્સની અસરકારકતાની સરખામણી કરવામાં આવી હતી. જોકે તજજ્ઞોનું કહેવું છે કે આ તફાવતો સાધારણ હતા અને વધુ માહિતી મેળવવા માટે લાંબા અભ્યાસની હજુ પણ જરૂર છે. નિષ્ણાતો ભારપૂર્વક જણાવે છે કે આ તારણોનો અર્થ એ નથી કે ગંભીર ડિપ્રેશનથી પીડિત દરેક વ્યક્તિએ એસિટોલોપ્રામ પર સ્વિચ કરવું જોઈએ, કારણ કે તમામ દવાઓ કામ કરી શકે છે અને દરેકના પોતાના ફાયદા અને ગેરફાયદા હોય છે.

યુકેમાં ડિપ્રેશન એક સામાન્ય સમસ્યા છે, જે આશરે દર છમાંથી એક વ્યક્તિને અસર કરે છે. યોગ્ય સારવાર અને સહાયથી લોકો સારી રીતે સાજા થઈ શકે છે, જો કે કેટલાક કિસ્સાઓમાં ડિપ્રેશન પાછું પણ આવી શકે છે. રિલેપ્સને રોકવા માટે, ડૉક્ટરો પહેલેથી જ ભલામણ કરે છે કે લોકો ડિપ્રેશન સમાપ્ત થયા પછી ઓછામાં ઓછા છ મહિના સુધી એન્ટીડિપ્રેસન્ટ્સ ચાલુ રાખે અને પછી ધીમે ધીમે બંધ કરે. ડિપ્રેશનમાં દવાઓ ઉપરાંત ટોકિંગ થેરાપી સહિતની અનેક સારવાર પદ્ધતિઓ ઉપલબ્ધ છે.

નેધરલેન્ડની રાડબાઉડ યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર એરિક રૂહે જણાવે છે કે દવાઓની પસંદગી દરેક વ્યક્તિ માટે અલગ હોઈ શકે છે. તેમ છતાં તેમનો અભ્યાસ પ્રિસ્ક્રાઇબર્સ અને દર્દીઓને સાથે મળીને નિર્ણય લેવામાં મદદ કરી શકે છે. ઇમ્પિરિયલ કોલેજ લંડનના ડૉક્ટર સમીર જોહરે જણાવ્યું હતું કે સંશોધન ઉપયોગી માહિતી પૂરી પાડે છે, પરંતુ તે કહી શકતું નથી કે કઈ દવા ચોક્કસ દર્દી માટે શ્રેષ્ઠ કામ કરશે. રોયલ કોલેજ ઓફ સાયકિયાટ્રિસ્ટ્સના પ્રોફેસર અલાન યંગના જણાવ્યા અનુસાર લાંબા ગાળાના પરિણામો માટે કેટલીક દવાઓને નાનો ફાયદો દેખાય છે, પરંતુ તફાવતો સાધારણ હોય છે.

માનસિક સ્વાસ્થ્ય ચેરિટી 'માઇન્ડ' કહે છે કે લોકોને એન્ટીડિપ્રેસન્ટ્સના સંભવિત લાભો અને આડઅસરો તેમજ ટોકિંગ થેરાપી અને માન્ડફુલનેસ સહિતના અન્ય સહાયક સ્વરૂપો વિશે સ્પષ્ટ માહિતીની જરૂર હોય છે. એ પણ સામાન્ય છે કે લોકોને યોગ્ય સારવાર મળતા પહેલા એકથી વધુ દવા અજમાવવાની જરૂર પડે છે. એસિટોલોપ્રામ જેવી દવાઓ ઊંઘની સમસ્યા, કબજિયાત અને વજન વધારવા જેવી આડઅસરો પેદા કરી શકે છે, જો કે દરેક વ્યક્તિ તેનો અનુભવ કરતી નથી. એનએચએસ (NHS) મુજબ જો આ દવા અપ્રભાવી હોય તો ડૉક્ટરો એસએનઆરઆઈ (SNRI) જેવી અલગ પ્રકારની દવા સૂચવી શકે છે. એન્ટિડિપ્રેસન્ટ્સ એ સેરોટોનિનનું પ્રમાણ વધારે છે, જે મૂડ સાથે જોડાયેલું છે.

વિકિપીડિયાના જણાવ્યા અનુસાર, એસિટોલોપ્રામ (Escitalopram) એ એક એન્ટીડિપ્રેસન્ટ દવા છે જે સેરોટોનિન રીઅપટેક ઇન્હિબિટર (SSRI) વર્ગની છે. આ દવા વિશ્વભરમાં વ્યાપકપણે સૂચવવામાં આવે છે અને તબીબી માર્ગદર્શિકાઓમાં તેને પ્રથમ પસંદગીની દવાઓમાં સ્થાન આપવામાં આવ્યું છે.