ફાર્મિંગ્ટન યુનિવર્સિટી વિઝા કૌભાંડમાં ભારતીય વિદ્યાર્થીઓની ટ્યુશન ફી પરત મેળવવાની અરજી ફગાવી

અમેરિકાની એક ફેડરલ કોર્ટે ફાર્મિંગ્ટન યુનિવર્સિટી વિઝા કૌભાંડમાં ફસાયેલા પાંચ ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને મોટો કાનૂની ઝટકો આપ્યો છે. ટીવી૯ ગુજરાતીના અહેવાલ મુજબ, આ વિદ્યાર્થીઓએ યુનિવર્સિટીમાં ભરેલી પોતાની ટ્યુશન ફી પાછી મેળવવા માટે ક્લાસ-એક્શન દાવો દાખલ કર્યો હતો, જેને કોર્ટે ફગાવી દીધો છે. આ સમગ્ર મામલો વર્ષ ૨૦૧૯માં પ્રકાશમાં આવેલી એક બનાવટી યુનિવર્સિટી સાથે જોડાયેલો છે, જેનો ઉપયોગ અમેરિકન સત્તાવાળાઓ દ્વારા વિઝા ફ્રોડ પકડવા માટે કરવામાં આવ્યો હતો.

યુએસ કોર્ટ ઓફ ફેડરલ ક્લેમ્સના જજ આર્માન્ડો ઓ. બોનિલાએ આ ચુકાદો આપતા સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ કેસને ક્લાસ-એક્શન દાવો તરીકે આગળ વધારી શકાય નહીં. જજ બોનિલાના મતે, દરેક વિદ્યાર્થીના કિસ્સામાં અલગથી તપાસ કરવી અનિવાર્ય છે કે શું તેઓને આ સંસ્થાની છેતરપિંડીની પ્રકૃતિ વિશે અગાઉથી જાણકારી હતી કે પછી તેઓ ખરેખર નિર્દોષ પીડિતો હતા. આ નિર્ણય બાદ હવે પાંચેય ભારતીય વિદ્યાર્થીઓએ કાયદાકીય રીતે સાબિત કરવું પડશે કે તેમનો ઈરાદો માત્ર અભ્યાસ કરવાનો હતો અને તેઓ જાણીજોઈને વિઝા કૌભાંડમાં સામેલ થયા નહોતા.

આ કૌભાંડની વિગતો ખૂબ જ ચોંકાવનારી છે. ફાર્મિંગ્ટન યુનિવર્સિટી વાસ્તવમાં કોઈ શૈક્ષણિક સંસ્થા નહોતી, પરંતુ તે અમેરિકાના હોમલેન્ડ સિક્યોરિટી ઇન્વેસ્ટિગેશન્સ (HSI) દ્વારા મિશિગનમાં ચલાવવામાં આવેલું એક સ્ટિંગ ઓપરેશન હતું. 'ઓપરેશન પેપર ચેઝ' તરીકે ઓળખાતા આ મિશનનો મુખ્ય હેતુ વિઝા ફ્રોડને ખુલ્લું પાડવાનો હતો. આ બનાવટી યુનિવર્સિટીના નામે અંદાજે ૬.૫ મિલિયન ડોલર એટલે કે આશરે ૬૦ કરોડ રૂપિયા જેટલી માતબર રકમ ટ્યુશન ફી તરીકે વસૂલવામાં આવી હતી. જાન્યુઆરી ૨૦૧૯માં જ્યારે આ કૌભાંડનો પર્દાફાશ થયો, ત્યારે સેંકડો વિદ્યાર્થીઓને દેશનિકાલ કરવામાં આવ્યા હતા અથવા તેઓએ સ્વૈચ્છિક રીતે અમેરિકા છોડવું પડ્યું હતું.

આ કેસમાં અગાઉ પણ કાયદાકીય ગૂંચવણો જોવા મળી હતી. વર્ષ ૨૦૨૪માં યુએસ કોર્ટ ઓફ અપીલ્સે આ મામલાને નીચલી કોર્ટમાં પરત મોકલ્યો હતો. અપીલ કોર્ટનો આદેશ હતો કે તે નક્કી કરવામાં આવે કે જે વિદ્યાર્થીઓએ જાણીજોઈને 'પે-ટુ-સ્ટે' સ્કીમનો ઉપયોગ કર્યો હતો, શું તેઓ ફી રિફંડનો દાવો કરી શકે છે કે નહીં. આ કાયદાકીય પ્રક્રિયા હવે વિદ્યાર્થીઓ માટે વધુ જટિલ બની ગઈ છે, કારણ કે તેમને પોતાની નિર્દોષતાના પુરાવા રજૂ કરવા પડશે.

આ ઘટનાક્રમ બાદ સત્તાવાળાઓએ આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓને ચેતવણી આપી છે કે તેઓ કોઈપણ યુનિવર્સિટીમાં પ્રવેશ લેતા પહેલા તેની માન્યતા અને વિશ્વસનીયતાની યોગ્ય રીતે ચકાસણી કરે. આ કૌભાંડમાં માત્ર વિદ્યાર્થીઓ જ નહીં, પરંતુ આઠ ભરતી કરનારાઓ અને બ્રોકરોની પણ ધરપકડ કરવામાં આવી હતી, જેમને વિઝા ફ્રોડ અને વિદેશી નાગરિકોને ગેરકાયદેસર રીતે અમેરિકામાં રહેવામાં મદદ કરવા બદલ દોષિત ઠેરવવામાં આવ્યા હતા.

ફાર્મિંગ્ટન યુનિવર્સિટી એ અમેરિકાના મિશિગન રાજ્યમાં આવેલી એક કાલ્પનિક શૈક્ષણિક સંસ્થા હતી. આ સંસ્થાની સ્થાપના અમેરિકન સરકારની તપાસ એજન્સીઓ દ્વારા વિઝા છેતરપિંડી કરનારાઓને પકડવા માટે કરવામાં આવી હતી. આ સંસ્થા કોઈ પણ પ્રકારના શૈક્ષણિક અભ્યાસક્રમો ચલાવતી નહોતી, પરંતુ તે માત્ર કાગળ પર અસ્તિત્વ ધરાવતી હતી. આ ઓપરેશનનો ઉપયોગ કરીને એજન્સીઓએ એવા લોકોની ઓળખ કરી હતી જેઓ વિદ્યાર્થી વિઝાના નામે અમેરિકામાં ગેરકાયદેસર રીતે રહેવા માંગતા હતા.