દૂધના ભાવ વધારા બાદ કર્ણાટકના ડેરી ખેડૂતોએ અમૂલ મોડેલ અપનાવવાની માંગ કરી

કર્ણાટકમાં દૂધ, દહીં અને તેની અન્ય બનાવટોના ભાવમાં તાજેતરમાં કરવામાં આવેલા વધારા બાદ, રાજ્યના ખેડૂત સંગઠનોએ રાજ્ય સરકાર અને કર્ણાટક મિલ્ક ફેડરેશન (KMF) સમક્ષ અનેક મહત્વની માંગણીઓ રજૂ કરી છે. ખેડૂતોએ સરકાર દ્વારા કરવામાં આવેલા ભાવ વધારાને મંજૂરી આપી છે, પરંતુ સાથે જ એવી વિનંતી કરી છે કે દૂધના ઉત્પાદનનો એકંદર ખર્ચ નક્કી કરવામાં આવે અને સ્વામીનાથન કમિશનના C૨+૫૦% ના સિદ્ધાંત મુજબ ખરીદીની યોગ્ય કિંમત નક્કી કરવામાં આવે.

બેંગલુરુ, કર્ણાટક રાજ્ય રાયથ સંઘના પ્રમુખ બદગાલપુર નાગેન્દ્રના જણાવ્યા અનુસાર, દૂધના સંગ્રહ, રેફ્રિજરેશન, પ્રોસેસિંગ અને વેલ્યુ એડિશનમાં રોકાણ વધારવાની જરૂર છે. તેમણે જણાવ્યું કે રાજ્યના પશુપાલન અને ખેતી સાથે જોડાયેલા ખેડૂતો એક કરોડ લિટરથી વધુ દૂધ ઉત્પાદન કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે અને KMF એ આ ક્ષમતાનો ઉપયોગ કરવા તરફ કામ કરવું જોઈએ. નાગેન્દ્રે ભારપૂર્વક કહ્યું કે આ ત્યારે જ શક્ય બનશે જ્યારે સિસ્ટમને આર્થિક રીતે મજબૂત કરવામાં આવે અને તેને રાજકીય દખલગીરીથી મુક્ત રાખવામાં આવે, જે અમૂલ મોડેલની જેમ હોવું જોઈએ. તેમણે KMF માં નિષ્પક્ષ ચૂંટણીઓ યોજવાની માંગ કરી જેથી ચૂંટાયેલા ઉમેદવારો કોઈ સ્વાર્થ વગર કામ કરી શકે.

નાગેન્દ્રે વધુમાં ઉમેર્યું કે માર્કેટિંગ વ્યૂહરચના, ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના નિર્માણ અને અન્ય રાજ્યોમાં પોતાની હાજરી પુરાવવા બાબતે અમૂલ મોડેલ વધુ મજબૂત છે, જેનાથી ખેડૂત સમુદાયને સીધો લાભ મળે છે. આ ઉપરાંત, ખેડૂતોએ માંગ કરી છે કે ગામડાના સ્તરે પશુઓના સ્વાસ્થ્ય, રસીકરણ, કૃત્રિમ ગર્ભાધાન અને નસલ સુધારણાની સુવિધાઓમાં સુધારો કરવામાં આવે, કારણ કે મોટાભાગના ડેરી ખેડૂતો ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં રહે છે. તેમણે સૂચવ્યું કે પાક નિષ્ફળતાના વીમાની જેમ ગાય અને ભેંસ માટે પણ યોગ્ય વીમા કવચ પૂરું પાડવામાં આવે.

રાજ્યમાં દુકાળની સ્થિતિ અને ઘાસચારાની અછત પર પ્રકાશ પાડતા નાગેન્દ્રે જણાવ્યું કે, હાલમાં KMF દ્વારા પશુ આહાર પૂરો પાડવામાં આવે છે, પરંતુ તેની ગુણવત્તા વધારવી જોઈએ અને તે પરવડે તેવી કિંમતે આપવું જોઈએ. તેમણે ગ્રામ પંચાયત સ્તરે ખેડૂતોને વધુ ઉપજ આપતા બીજ આપીને સ્થાનિક ઘાસચારાના ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહિત કરવાની માંગ કરી. સાથે જ, કર્ણાટકમાં મોટા પ્રમાણમાં ઉત્પાદિત થતા મકાઈનો ઉપયોગ પશુ આહાર માટે ઓછી કિંમતે કરી શકાય તેવી વ્યવસ્થા વિકસાવવાની માંગ કરવામાં આવી છે.

બીજી તરફ, બેંગલુરુ યુનિવર્સિટી ઓફ એગ્રિકલ્ચરલ સાયન્સ (UAS-B) ના એગ્રિકલ્ચરલ ઇકોનોમિક્સના પ્રોફેસર ટી.એન. પ્રકાશ કમ્મરડીએ જણાવ્યું કે સરકાર દ્વારા આંગણવાડીના બાળકોને દૂધ અને દહીં પૂરા પાડવા જોઈએ. તેમણે National Food Security Act હેઠળ અનાજની સાથે દૂધ અને દહીંને પોષણયુક્ત ખોરાકના બકેટમાં સામેલ કરવાની હિમાયત કરી. તેમણે કહ્યું કે સ્થાનિક સહકારી દૂધ સંઘો દ્વારા મધ્યાહન ભોજન દ્વારા આ સુવિધા પૂરી પાડવી જોઈએ, જેથી મહિલા અને બાળ પોષણ કાર્યક્રમોને ટેકો મળી શકે.

પ્રોફેસર કમ્મરડીએ હોટલો દ્વારા ચા અને કોફીના ભાવમાં કરવામાં આવેલા અસંગત વધારા સામે કડક કાર્યવાહી કરવાની માંગ કરી છે. તેમણે તર્ક આપ્યો કે એક લિટર દૂધમાંથી ઘરે કે હોટલમાં લગભગ ૨૦ કપ ચા કે કોફી બનાવી શકાય છે અને તેમાં પાણી પણ ઉમેરવામાં આવે છે. તેમ છતાં, એક કપની કિંમત ₹૨૦ થી વધારીને ₹૩૦ કરવી યોગ્ય નથી. તેમણે આને ગ્રાહકોની 'દિવસના ઉજાસમાં લૂંટ' ગણાવતા સરકારને હોટલોમાં ખોરાકની વસ્તુઓના ભાવ નિયંત્રિત કરવા વિનંતી કરી છે. ધ હિંદુના અહેવાલ મુજબ, ખેડૂતોએ એવી પણ માંગ કરી છે કે દૂધ અને દહીંને આંગણવાડીઓમાં વિતરણ માટે ફૂડ સિક્યુરિટી બાસ્કેટમાં સામેલ કરવામાં આવે.