વલણ બદલીને સરકારે કલ્યાણકારી યોજનાઓ માટે આધાર કાર્ડને બદલે વોટર આઈડી જોડતા વિવાદ

દિલ્હીથી પ્રાપ્ત અહેવાલો અનુસાર, ધ હિન્દુ અખબારના જણાવ્યા પ્રમાણે કેન્દ્ર સરકારના એક મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયને લઈને રાજકીય ગરમાવો આવ્યો છે. લોકસભામાં વિપક્ષના નેતા અને કોંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતા રાહુલ ગાંધીએ શુક્રવાર એટલે કે ૬ નવેમ્બર ૨૦૨૬ના રોજ મોદી સરકાર ઉપર તીખો પ્રહાર કર્યો હતો. કેન્દ્રીય મંત્રી રાજીવ રંજન સિંહ ઉર્ફે લલન સિંહ દ્વારા આપવામાં આવેલા નિવેદન બાદ આ વિવાદ શરૂ થયો છે, જેમાં જણાવવામાં આવ્યું હતું કે હવે સામાજિક કલ્યાણના કાર્યક્રમો અને યોજનાઓ માટે લાભાર્થીઓની ઓળખ કરવા માટે આધાર કાર્ડની જગ્યાએ વોટર આઈડી એટલે કે મતદાર ઓળખપત્રનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે.

આ ઘોષણાને એક મોટું પ્રભુત્વવાળું કાવતરું ગણાવતા રાહુલ ગાંધીએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ એક્સ પર હિન્દીમાં એક પોસ્ટ દ્વારા જણાવ્યું હતું કે આ માત્ર મત ચોરી નથી, પરંતુ સીધા અધિકારોની ચોરી છે. તેમણે આ કાવતરાને ખૂબ ઊંડું ગણાવતા નાગરિકોને તેને સમજવા માટે સમય આપવા અપીલ કરી હતી. તેમણે આરોપ લગાવ્યો હતો કે સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (SIR)ની આડમાં લાખો નામો મતદાર યાદીમાંથી કમી કરવામાં આવી રહ્યા છે અને જો આ પ્રક્રિયા નહીં રોકવામાં આવે તો હજુ પણ વધુ નામો હટાવવામાં આવશે. કોંગ્રેસ પાર્ટીએ પણ આ એસઆઈઆર પ્રક્રિયાને કલ્યાણકારી યોજનાઓના લાભ સાથે જોડી છે અને આશંકા વ્યક્ત કરી છે કે આનાથી અનેક વાસ્તવિક લાભાર્થીઓ વંચિત રહી શકે છે. આ તરફ, સીપીઆઈએમ (CPI(M)) દ્વારા પણ કલ્યાણકારી લાભો મેળવવા માટે બાયોમેટ્રિક અને વોટર આઈડી લિંક કરવાના મંત્રીના સૂચન સામે સખત વાંધો ઉઠાવવામાં આવ્યો છે.

રાહુલ ગાંધીએ વધુમાં આક્ષેપ કર્યો હતો કે સૌથી વધુ એવા લોકોના નામોને નિશાન બનાવવામાં આવી રહ્યા છે જેઓ ભારતીય જનતા પાર્ટીથી નારાજ છે. તેમના મતે, મતદાર યાદીઓ નિષ્પક્ષ ચૂંટણી પંચના હાથમાં હોવી જોઈએ, પરંતુ વર્તમાન સમયમાં તે મોદી સરકારના કર્મચારી ગ્યાનેશ કુમારના હાથમાં છે. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે મત ચોરીમાં ભાજપ સાથેની તેમની મિલીભગતને તેઓ પુરાવા સાથે રંગે હાથે પકડી ચૂક્યા છે. એવી તૈયારીઓ ચાલી રહી છે કે જેના દ્વારા એવી યાદી તૈયાર થાય જેમાં બહુમતી હંમેશાં ભાજપની જ રહે અને હવે આ જ યાદી એ નક્કી કરશે કે નાગરિકોને યોજનાઓનો લાભ મળશે કે નહીં.

તેમણે પોતાની વાત આગળ વધારતા જણાવ્યું હતું કે જે કોઈ પણ નાગરિકે ગઈકાલે એવું નક્કી કર્યું હોય કે ભાજપને સત્તા પરથી હટાવવું જોઈએ, તેમના નામો પસંદગી કરીને યાદીમાંથી રદ્દ કરી દેવામાં આવશે. નામ રદ્દ થાય એટલે મત ગયો અને મત ગયો એટલે સીધા અધિકારો જતા રહ્યા. આ પ્રકારની વ્યવસ્થાથી નાગરિકો હાઇજેક થયેલી લોકશાહીના અદ્રશ્ય નાગરિક બની જશે, જ્યાં જનતા સરકારને નથી ચૂંટતી પરંતુ સરકાર પોતાના મનપસંદ લોકોને ચૂંટે છે. તેમણે સવાલ ઉઠાવ્યો કે આજે પંચાયતી રાજની યોજનાઓ છે, તો શું કાલે રાશન, પેન્શન, મનરેગા (MGNREGA), આવાસ, શિષ્યવૃત્તિ અને અનામત પણ આના દાયરામાં આવી જશે?

કોંગ્રેસ નેતાએ આક્ષેપ કર્યો કે આ ચૂંટણી જીતવા માટેનું રાજકારણ નથી, પરંતુ ચૂંટણી ચોરવાની એક વ્યવસ્થા છે અને સત્તાને પકડી રાખવા માટેનું કાયમી માળખું છે. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે મતદાન કરવું એ દરેક નાગરિકનો અધિકાર છે, કોઈ શરત નથી. ગરીબ વ્યક્તિનું પેન્શન તેના મતદાર કાર્ડ સાથે ગુલામ ન થઈ શકે. આ ફક્ત મતની ચોરી નથી પરંતુ સીધા હક્ક અને અધિકારોની ચોરી છે અને આ સ્થિતિને સાંખી લેવામાં નહીં આવે. આ પહેલાં પાંચમી નવેમ્બર ૨૦૨૬ના રોજ કોંગ્રેસ પાર્ટીએ કેન્દ્ર સરકાર પર પ્રહાર કરતા કહ્યું હતું કે 'મત ચોરી' તો માત્ર એક ટ્રેલર છે અને આખી ફિલ્મ તો 'હક-હૂકૂક ચોરી' એટલે કે અધિકારોની ચોરી છે.

બીજી બાજુ, પંચાયતી રાજ મંત્રાલયના મંત્રી રાજીવ રંજન સિંહ ઉર્ફે લલન સિંહે સ્પષ્ટતા કરી હતી કે મંત્રાલયની યોજનાઓ હેઠળ નાણાકીય લાભો અને કલ્યાણકારી ચૂકવણી મેળવવા માટે હવે ફરજિયાત બાયોમેટ્રિક ઓથેન્ટિકેશન સાથે ઇલેક્ટર્સ ફોટો આઈડેન્ટિટી કાર્ડ (EPIC) નંબર હોવો અનિવાર્ય રહેશે.

વિકિપીડિયાના પૃષ્ઠભૂમિ અહેવાલ મુજબ, રાહુલ ગાંધી ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસના અગ્રણી નેતા છે અને લોકસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા તરીકેની જવાબદારી સંભાળે છે.