ભારતની નેવિગેશન ક્ષમતા વધારવા NVS-૦૩ સેટેલાઇટ સફળતાપૂર્વક કાર્યરત

ભારતના પ્રાદેશિક સેટેલાઇટ આધારિત નેવિગેશન માટે ઓક્ટોબર ૨૦૨૬ના અંતમાં એક મહત્વપૂર્ણ સમાચાર સામે આવ્યા છે. 'નેવિગેશન વિથ ઇન્ડિયન કોન્સ્ટેલેશન' એટલે કે NavIC સિસ્ટમમાં NVS-૦૩ સેટેલાઇટના સફળ ઉમેરા સાથે આ ટેકનોલોજી ફરી ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવી છે. આ સેટેલાઇટ પાંચ આગામી પેઢીના સેટેલાઇટની શ્રેણીમાં ત્રીજો છે, જેનો હેતુ NavIC ને વધુ મજબૂત બનાવવાનો છે. NavIC એ ઇન્ડિયન રિજનલ નેવિગેશન સેટેલાઇટ સિસ્ટમ (IRNSS) નું કાર્યકારી નામ છે.

The Hindu ના અહેવાલ મુજબ, ઇન્ડિયન સ્પેસ રિસર્ચ ઓર્ગેનાઇઝેશન (ISRO) એ જણાવ્યું છે કે NVS-૦૩ માં રહેલું નેવિગેશન પેલોડ L1, L5 અને S બેન્ડમાં કાર્ય કરે છે. આ સેટેલાઇટ ભારત અને તેની સરહદોથી ૧૫૦૦ કિમી દૂરના વિસ્તારને આવરી લેવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. આ સેટેલાઇટમાં સ્વદેશી એટોમિક ક્લોક ઉપરાંત આયાત કરેલી ઘડિયાળો પણ સજ્જ કરવામાં આવી છે.

NVS-૦૩ ના સફળતાપૂર્વક ઉમેરા સાથે હવે 'GPS વિરુદ્ધ NavIC' અંગેની ચર્ચાઓ ફરીથી તેજ બની છે. ભૌગોલિક રાજકીય તણાવના આ સમયમાં ભારતે પોતાની નેવિગેશન સિસ્ટમને શા માટે જાળવી રાખવી જોઈએ અને તેને મજબૂત બનાવવી જોઈએ તે અંગેના વિવાદો ફરી શરૂ થયા છે. આ ટેકનોલોજી દેશની સેટેલાઇટ આધારિત નેવિગેશન ક્ષમતાઓને વધારવા માટે અત્યંત મહત્વની છે.

ભારતની આ નેવિગેશન ક્ષમતાઓને વધારવા માટે પાંચ સેટેલાઇટની એક શ્રેણી તૈયાર કરવામાં આવી રહી છે, જેમાં NVS-૦૩ એ ત્રીજો મહત્વનો તબક્કો છે.