દિવાળી પહેલા દેશના ૫૦ શહેરોમાં હવાનું પ્રદૂષણ જોખમી સ્તરે પહોંચ્યું

દિવાળીના તહેવાર પહેલા દેશના ૫૦ શહેરોમાં હવાની ગુણવત્તા અત્યંત જોખમી સ્તરે પહોંચી ગઈ છે. દૈનિક ભાસ્કરના અહેવાલ મુજબ, શનિવારે રાત્રે ૯.૩૦ વાગ્યાના આંકડા દર્શાવે છે કે બથિન્ડા, મથુરા અને રોહતક જેવા શહેરોમાં એર ક્વોલિટી ઇન્ડેક્સ (AQI) ૭૦૦ થી પણ વધુ નોંધાયો છે. આ ઉપરાંત, દિલ્હી, વારાણસી, સહારસા અને કાનપુર જેવા મોટા શહેરોમાં પણ AQI ૫૦૦ ની મર્યાદા ઓળંગી ગયો છે, જે પ્રદૂષણની ગંભીર સ્થિતિ સૂચવે છે.

પ્રદૂષણ અને ધુમ્મસને કારણે દૃશ્યતામાં ભારે ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે. નવી દિલ્હીમાં હવાની ખરાબ ગુણવત્તાને કારણે રાષ્ટ્રપતિ ભવનનો માત્ર અમુક ભાગ જ દેખાઈ રહ્યો હતો, જ્યારે બાકીનો વિસ્તાર ધુમ્મસમાં લપેટાઈ ગયો હતો. રાજસ્થાનના અજમેર શહેરમાં સવારના સમયે આકાશ પર ધુમ્મસ અને સ્મોગનું પડ છવાયેલું જોવા મળ્યું હતું. બિહારના પટનામાં પણ સ્મોગને કારણે દૃશ્યતા ઓછી રહી હતી. આ ઓછી દૃશ્યતાની અસર ટ્રેનોની ગતિ પર પણ પડી રહી છે, જેનું ઉદાહરણ જમ્મુ-કટરા-શ્રીનગર રૂટ પર દોડતી વંદે ભારત એક્સપ્રેસમાં જોવા મળ્યું હતું, જે જમ્મુના બહારના વિસ્તારોમાં ઓછી દૃશ્યતા વચ્ચેથી પસાર થઈ રહી હતી.

હવામાન વિભાગના જણાવ્યા અનુસાર, રવિવારે દિવાળીના દિવસે દેશના ૭૦% ભાગમાં હવામાન સાફ અને સૂકું રહેશે. દિલ્હી, ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, મધ્ય પ્રદેશ, રાજસ્થાન, ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્રમાં વરસાદની કોઈ શક્યતા નથી. જોકે, દક્ષિણ ભારતના તમિલનાડુ, કેરળ, આંધ્ર પ્રદેશ અને કર્ણાટકમાં વરસાદનું એલર્ટ આપવામાં આવ્યું છે. પશ્ચિમ વિક્ષેબ સક્રિય થવાને કારણે ૧૦ નવેમ્બરથી પહાડી વિસ્તારોમાં હવામાનમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળશે. જમ્મુ-કાશ્મીર, હિમાચલ પ્રદેશ અને ઉત્તરાખંડમાં વરસાદ અને હિમવર્ષાની સંભાવના છે, જેનાથી દેશના અન્ય ભાગોમાં ઠંડી વધશે અને તાપમાનમાં ઘટાડો થઈ શકે છે.

વધતા પ્રદૂષણ વચ્ચે તબીબોએ નાગરિકોને સાવચેત રહેવાની સલાહ આપી છે. એઈમ્સ (AIIMS) ના પૂર્વ નિયામક ડો. રણદીપ ગુલેરિયાએ જણાવ્યું છે કે જે લોકો પહેલેથી જ કોઈ બીમારીથી પીડિત છે, તેમણે સવારના અને મોડી સાંજના સમયે બહાર નીકળવાનું ટાળવું જોઈએ, કારણ કે શિયાળા દરમિયાન જમીન સપાટી પાસે પ્રદૂષણનું પ્રમાણ વધી જાય છે. ખાસ કરીને બાળકો અને બીમાર લોકો માટે પ્રદૂષિત હવા સ્વાસ્થ્ય માટે ગંભીર જોખમ ઊભું કરી શકે છે.

મુંબઈના ઈએનટી (ENT) સર્જન ડો. વરુણ દવેએ પ્રદૂષણની ગંભીરતા સમજાવતા કહ્યું કે, ૨૫૦ ની આસપાસ AQI ધરાવતી હવામાં શ્વાસ લેવો એ દિવસમાં ૧૦ થી ૧૫ સિગારેટ પીવા સમાન છે. આ સાથે જ ડોક્ટરોએ લોકોને સલાહ આપી છે કે તેઓ મીઠાઈઓ ખાતી વખતે સંયમ રાખે અને વધતા પ્રદૂષણથી બચવા માટે જરૂરી સાવચેતીના પગલાં લે. લોકોએ બહાર નીકળતી વખતે પ્રદૂષણ સામે રક્ષણ મેળવવું જોઈએ.