AI ખર્ચ અને અમેરિકી અનિશ્ચિતતા વચ્ચે એશિયન શેરબજારોમાં ભારે કડાકો

આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ક્ષેત્રે વધતા નિયમનકારી દબાણ અને તેના નિર્માણમાં ધીમી ગતિની આશંકાઓને કારણે શુક્રવારે એશિયાના ટેક-હેવી બજારોમાં મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો. બિઝનેસ સ્ટાન્ડર્ડના અહેવાલ મુજબ, અમેરિકી શેરબજારમાં આવેલા કડાકા બાદ એશિયન બજારોમાં પણ તેની અસર જોવા મળી છે, જે એપ્રિલ ૨૦૨૫ના ટેરિફ-પ્રેરિત 'લિબરેશન ડે' પછીનો સૌથી મોટો ઘટાડો છે.

દક્ષિણ કોરિયાનો KOSPI ઇન્ડેક્સ ૮ ટકાથી વધુ ઘટ્યો હતો, જેના કારણે સર્કિટ બ્રેકર લાગી ગયો હતો. ટ્રેડિંગ ફરી શરૂ થયા બાદ તે ૭ ટકા ઘટાડા પર રહ્યો હતો. જાપાનનો નિક્કેઈ ૬ ટકા ઘટ્યો હતો, જ્યારે તાઇવાનના બજારોમાં ૮ ટકાથી વધુનો ઘટાડો નોંધાયો હતો. અમેરિકામાં વોલ સ્ટ્રીટના વોલેટિલિટી 'ફિયર ગેજ'માં ઉછાળો આવ્યો હતો અને નાસ્ડેક ૫.૫ ટકા ઘટ્યું હતું. S&P ૫૦૦ કંપનીઓનું કુલ ૩ ટ્રિલિયન ડોલરનું મૂલ્ય wiped off થયું હતું.

રોકાણકારોમાં એવી ચિંતા છે કે આ અઠવાડિયે મિડટર્મ ચૂંટણીઓમાં જીત મેળવનારા ડેમોક્રેટ્સ AI બૂમ પર નિયંત્રણો લગાવી શકે છે. આ રાજકીય અનિશ્ચિતતા એવા સમયે આવી છે જ્યારે AI ટેકનોલોજીમાં કરવામાં આવતા પ્રચંડ ખર્ચ સામે મળતા વળતર (ROI) અંગે પહેલેથી જ શંકાઓ હતી. સાક્સોના ચીફ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ સ્ટ્રેટેજિસ્ટ ચારુ ચનનનું કહેવું છે કે, "વેચાણમાં સ્પષ્ટપણે ગભરાટનો તત્વ છે, અને પોઝિશનિંગ આ ફેરફારને વધુ હિંસક બનાવી રહ્યું છે." તેમણે ઉમેર્યું કે જ્યારે રોકાણકારો એકસાથે પોઝિશન્સ અનવાઇન્ડ કરે છે, ત્યારે વેચાણ સ્વ-વર્ધક બની શકે છે, ખાસ કરીને જો તેમાં લેવરેજ અને ફરજિયાત લિક્વિડેશન સામેલ હોય.

બજારના નિષ્ણાતો માને છે કે દક્ષિણ કોરિયા, તાઇવાન અને જાપાનના ચિપમેકર્સ અને ડેટા સેન્ટર ઇક્વિપમેન્ટ સપ્લાયર્સ સૌથી વધુ જોખમમાં છે. સેમસંગ ઇલેક્ટ્રોનિક્સ લગભગ ૧૦ ટકા, SK Hynix ૧૧.૭ ટકા, કિયોક્સિયા ૧૪ ટકા અને TSMC ૮.૫ ટકા ઘટ્યા હતા. AI ઇન્વેસ્ટર સોફ્ટબેંક ગ્રુપમાં ૧૧ ટકાનો ઘટાડો થયો હતો અને સોફ્ટબેંક માટે ડિફોલ્ટ સામેના વીમાનો ખર્ચ શુક્રવારે છેલ્લા ચાર વર્ષના ઉચ્ચતમ સ્તરે પહોંચ્યો હતો.

યુરોપિયન સ્ટોક ફ્યુચર્સમાં ૧ ટકાનો ઘટાડો થયો હતો, જે સૂચવે છે કે આ વેચવાલી યુરોપ સુધી ફેલાઈ શકે છે. રોકાણકારોમાં એવી ચિંતા પણ છે કે AI ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરના વિસ્તરણમાં ઘટાડો થવાથી નાની કંપનીઓને નુકસાન થશે, કારણ કે ઊંચા વ્યાજ દરો અને કડક નાણાકીય સ્થિતિને કારણે તેમના માટે ભંડોળ એકત્ર કરવું મુશ્કેલ બન્યું છે. નિયોક્લાઉડ કંપની CoreWeave ૧૦ ટકા ઘટ્યું હતું અને તેના ૫-વર્ષના ક્રેડિટ ડિફોલ્ટ સ્વેપ સ્પ્રેડ્સ રેકોર્ડ સ્તરે પહોંચ્યા હતા.

મૂમૂના ઓસ્ટ્રેલિયા અને ન્યુઝીલેન્ડના સીઈઓ માઈકલ મેકકાર્થીએ જણાવ્યું હતું કે, "સેન્ટિમેન્ટમાં વાસ્તવિક બદલાવ આવ્યો છે તે સ્પષ્ટ છે. બજારના ટર્નિંગ પોઈન્ટ્સ ઘણીવાર મજબૂત અસંમતિ સાથે જોડાયેલા હોય છે, જે બજારમાં મોટા ઉતાર-ચઢાવ દ્વારા દેખાય છે."

આ ઘટાડો એ પણ દર્શાવે છે કે રોકાણકારો હવે ડેટા સેન્ટરો બનાવવા સામેના સ્થાનિક વિરોધને ધ્યાનમાં લઈ રહ્યા છે. વિશ્લેષકોના મતે, બજારોએ હજુ સુધી સમુદાયો પર પડેલા આવા નિર્માણના ખર્ચનો સંપૂર્ણ વિચાર કર્યો નથી. ફિલાડેલ્ફિયા સેમિકન્ડક્ટર ઇન્ડેક્સ રાતોરાત ૧૨.૨ ટકા ઘટ્યો હતો અને નાસ્ડેક તેના એક મહિના પહેલાના રેકોર્ડ હાઇ ક્લોઝથી ૧૨ ટકા નીચે આવી ગયું છે.

એશિયામાં બોન્ડ્સમાં વધારો થવાની શક્યતા હતી, જ્યારે યુએસ ડોલર યેન અને સ્વિસ ફ્રાંક જેવી સુરક્ષિત કરન્સી સામે ઘટ્યો હતો. વેન્ટેજ પોઈન્ટ એસેટ મેનેજમેન્ટના ચીફ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ઓફિસર નિક ફેરસેસના મતે, ટ્રેઝરીઝ વધુ રૅલી કરી શકે છે, પરંતુ સેમિકન્ડક્ટર અને મેમરી સ્ટોક્સ માટે દિવસ ખરાબ રહેશે. બેન્ચમાર્ક યુએસ ૧૦-વર્ષની ટ્રેઝરી નોટનો યીલ્ડ ૪.૮૩૮ ટકા હતો, જે ૯ સપ્ટેમ્બર પછીના સૌથી નીચા સ્તરની આસપાસ હતો.