સાત શરતો સ્વીકારાય તો જ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ખોલવામાં આવશે તેવી ઈરાનની કડક ચેતવણી

સંદેશ (વિદેશ)ના અહેવાલ મુજબ મધ્ય પૂર્વ ક્ષેત્રમાં ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ અને યુદ્ધનો ભય ફરી એકવાર ટોચની સપાટીએ પહોંચી ગયો છે. ઈરાન દ્વારા કતારની મધ્યસ્થી થકી વોશિંગ્ટન સમક્ષ નવો પરમાણુ પ્રસ્તાવ મોકલવામાં આવ્યો છે. ઈરાની અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર અમેરિકાનું વહીવટીતંત્ર હાલમાં આ પ્રસ્તાવની સમીક્ષા કરી રહ્યું છે.

રશિયાની મુલાકાતે ગયેલા ઈરાનના ટોચના સુરક્ષા અધિકારી મોહસિન રેજાઈએ તેહરાનનું આ રૂખ સ્પષ્ટ કરતા તેની સાત માંગણીઓનું પુનરાવર્તન કર્યું હતું. ઈરાનની આ સાત શરતોમાં અમેરિકા દ્વારા લાદવામાં આવેલા તમામ નાણાકીય અને આર્થિક પ્રતિબંધો તાત્કાલિક ધોરણે હટાવવા, વિદેશોમાં જામીનગીરી કે ફ્રીઝ કરાયેલી ઈરાનની અસ્કયામતો મુક્ત કરવી, નૌકાદળની નાકાબંધી સમાપ્ત કરવી, પ્રદેશમાંથી અમેરિકી સૈનિકોને સંપૂર્ણપણે પાછા ખેંચી લેવા અને યુદ્ધને કારણે થયેલા નુકસાન માટે વળતર ચૂકવવાનો સમાવેશ થાય છે.

બીજી બાજુ, અમેરિકાનું કહેવું છે કે ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમનો મુખ્ય મુદ્દો વાટાઘાટોના પ્રારંભિક તબક્કામાં જ સામેલ હોવો જોઈએ, જેના કારણે બંને પક્ષો વચ્ચે સહમતિ સધાવી મુશ્કેલ બની ગઈ છે. અમેરિકી ચૂંટણીઓ બાદ લશ્કરી કાર્યવાહીની શક્યતાઓ વધુ પ્રબળ બની છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ચૂંટણી બાદ કડક લશ્કરી કાર્યવાહીના સંકેતોને નકાર્યા નથી. આ સ્થિતિ વચ્ચે ઈરાને પણ ચેતવણી આપી છે કે જો તેના પર ફરીથી હુમલા કરવામાં આવશે તો તેનો અત્યંત ગંભીર જવાબ આપવામાં આવશે.

અગાઉ ફેબ્રુઆરી મહિનામાં અમેરિકા અને ઈઝરાઈલ દ્વારા ઈરાન પર કરાયેલા લશ્કરી હુમલાઓના જવાબમાં ઈરાને ઈઝરાઈલ અને અખાતી દેશોના લશ્કરી મથકો પર રોકેટ અને મિસાઈલો છોડીને વળતો પ્રહાર કર્યો હતો. આ સંઘર્ષની અસરો સમગ્ર મધ્ય પૂર્વમાં વ્યાપક બની છે, જ્યાં લેબનાનનું હિઝબુલ્લાહ અને યેમેનના હૂતી બળવાખોરો પણ આ યુદ્ધનો હિસ્સો બની ગયા છે. કતારના પ્રસ્તાવ ચોક્કસપણે વાટાઘાટો માટે નવો રસ્તો ખોલ્યો છે, પરંતુ બંને દેશોના કડક વલણને કારણે પરિસ્થિતિ અત્યંત નાજુક બની રહી છે. વૈશ્વિક સમુદાય અને મધ્યસ્થી દેશો પ્રદેશમાં વ્યાપક યુદ્ધ રોકવા માટે સતત પ્રયાસો કરી રહ્યા છે.