પેટ્રોલમાં ઈથેનોલના મિશ્રણના આરોપો બાદ કેરળમાં પેટ્રોલ પંપોની તપાસના આદેશ

પડોશી રાજ્ય કર્ણાટકમાં પેટ્રોલના નિર્ધારિત પ્રમાણ કરતા વધુ ઈથેનોલ ભેળવવામાં આવી રહ્યું હોવાના ગંભીર આરોપો સામે આવ્યા બાદ, કેરળ સરકારે સાવચેતીના પગલાં તરીકે રાજ્યના ચાર મુખ્ય જિલ્લાઓમાં આવેલા પેટ્રોલ પંપોનું આકસ્મિક નિરીક્ષણ કરવાનો કડક આદેશ આપ્યો છે. અમર ઉજલાના અહેવાલ મુજબ, તિરુવનંતપુરમ સહિતના વિસ્તારોમાં પેટ્રોલની શુદ્ધતાને લઈને ચિંતા વધી છે, જેના કારણે કેરળના સિવિલ સપ્લાય મંત્રી અનૂપ જેકબેએ આ વ્યાપક તપાસના આદેશો જારી કર્યા છે.

કેરળ સરકાર દ્વારા લેવામાં આવેલા આ નિર્ણય પાછળનું મુખ્ય કારણ કર્ણાટક રાજ્યમાંથી ઉઠેલા વિવાદ છે. કર્ણાટકની સરકાર દ્વારા એવો દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે ત્યાં પેટ્રોલના મિશ્રણમાં ઈથેનોલનું પ્રમાણ નક્કી કરેલી મર્યાદા કરતા ઘણું વધારે છે. જોકે, કેરળ સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે અત્યાર સુધી રાજ્યની અંદર પેટ્રોલના મિશ્રણમાં નિર્ધારિત મર્યાદા કરતા વધુ ઈથેનોલ હોવાનો કોઈ પાક્કો કે પુરાવા સાથેનો કિસ્સો સામે આવ્યો નથી. તેમ છતાં, અન્ય રાજ્યમાં ચાલી રહેલા આ વિવાદને ધ્યાનમાં રાખીને કોઈ પણ પ્રકારની બેદરકારી રાખવામાં આવશે નહીં તેવો નિર્ભય નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે.

આ તપાસ અભિયાન હેઠળ તિરુવનંતપુરમ, એર્નાકુલમ, કોઝિકોડ અને કન્નૂર જિલ્લાના વિવિધ પેટ્રોલ પંપોમાંથી પેટ્રોલના નમૂનાઓ એકત્ર કરવામાં આવશે. એકવાર નમૂનાઓ લેવાઈ ગયા પછી, તેને તાત્કાલિક પરીક્ષણ માટે લેબોરેટરીમાં મોકલવામાં આવશે. આ પ્રક્રિયાનો મુખ્ય હેતુ એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે સામાન્ય જનતાને જે ઈંધણ મળી રહ્યું છે તેની ગુણવત્તા તમામ નિર્ધારિત ધોરણો અને માનકો મુજબ છે કે નહીં. જો આ તપાસ દરમિયાન કોઈ પણ પ્રકારની ગેરરીતિ કે મિશ્રણ મળી આવશે, તો જવાબદાર વ્યક્તિઓ સામે કડક કાયદાકીય કાર્યવાહી કરવામાં આવશે તેવી ચેતવણી મંત્રીએ આપી છે.

આ વહીવટી કાર્યવાહી માટે વર્ષ ૨૦૧૪ના એક જૂના સરકારી જાહેરનામાનો સહારો લેવામાં આવી રહ્યો છે, જે 'સેન્ટ્રલ મોટર સ્પિરિટ એન્ડ હાઈ સ્પીડ ડીઝલ ઓર્ડર, ૨૦૦૫' હેઠળ બહાર પાડવામાં આવ્યો હતો. આ કાયદાકીય વ્યવસ્થા હેઠળ સિવિલ સપ્લાય અને કન્ઝ્યુમર અફેર્સ કમિશનરથી લઈને તાલુકા સપ્લાય ઓફિસર સુધીના તમામ જવાબદાર અધિકારીઓને કોઈપણ પેટ્રોલ પંપનું આકસ્મિક નિરીક્ષણ કરવાનો અને તપાસ કરવાનો અધિકાર આપવામાં આવ્યો છે.

આ સમગ્ર વિવાદની શરૂઆત ત્યારે થઈ હતી જ્યારે કર્ણાટક સરકારના ખાદ્ય, નાગરિક પુરવઠો અને ગ્રાહક બાબતોના મંત્રી રિઝવાન અર્શદ દ્વારા એક પ્રેસ કોન્ફરન્સ દરમિયાન ચોંકાવનારો દાવો કરવામાં આવ્યો હતો. રિઝવાન અર્શદના જણાવ્યા અનુસાર, કર્ણાટકમાં પેટ્રોલના મિશ્રણમાં ઈથેનોલનું પ્રમાણ નક્કી કરેલી ૨૦ ટકાની મર્યાદા કરતા ઘણું વધારે એટલે કે આશરે ૩૧.૨ ટકા જેટલું જોવા મળ્યું છે. આ દાવાને કારણે ઈંધણની ગુણવત્તા પર સવાલો ઉભા થયા છે.

બીજી તરફ, દેશની મુખ્ય જાહેર ક્ષેત્રની તેલ કંપનીઓએ કર્ણાટકના આ આરોપોને સંપૂર્ણપણે નકારી કાઢ્યા છે. તેલ કંપનીઓએ સ્પષ્ટતા કરી છે કે તેમના દ્વારા સપ્લાય કરવામાં આવતું ઈંધણ તમામ નિર્ધારિત ધોરણો અને કાયદાકીય પ્રક્રિયાઓનું સંપૂર્ણ પાલન કરે છે. કેરળના મંત્રી અનૂપ જેકબેએ વધુમાં ઉમેર્યું હતું કે જો તપાસ દરમિયાન નિયમોનું કોઈપણ ઉલ્લંઘન કે મિશ્રણ પકડાઈ આવશે, તો દોષિતો સામે કોઈ પણ પ્રકારની છૂટછાટ આપ્યા વિના કડક કાયદાકીય પગલાં લેવામાં આવશે.

હાલમાં તિરુવનંતપુરમ અને અન્ય જિલ્લાઓમાં પેટ્રોલની શુદ્ધતા અંગેની ચર્ચાઓ તેજ બની છે. સરકારની આ ત્વરિત કાર્યવાહીનો હેતુ ગ્રાહકોના વિશ્વાસને જાળવી રાખવાનો અને ઈંધણની ગુણવત્તા સાથે કોઈ પણ પ્રકારનું સમાધાન ન થાય તે જોવાનો છે. લેબોરેટરીના રિપોર્ટ આવ્યા બાદ જ આગળની કાર્યવાહી નક્કી કરવામાં આવશે.