સુપ્રીમ કોર્ટે ચિમ્બદરમ મંદિરના વહીવટ અંગે મદ્રાસ હાઈકોર્ટના આદેશ પર રોક લગાવી

સુપ્રીમ કોર્ટે બુધવારે, ૪ નવેમ્બર ૨૦૨૬ના રોજ, તમિલનાડુના પ્રાચીન ચિમ્બદરમ સબાનાયગર મંદિરના વહીવટ અંગે મદ્રાસ હાઈકોર્ટ દ્વારા આપવામાં આવેલા આદેશ પર સ્ટે આપ્યો છે. જસ્ટિસ અરવિંદ કુમાર અને જસ્ટિસ વિપુલ એમ. પંચોલીની બેંચે આ બાબતે તમિલનાડુ રાજ્ય સરકારને નોટિસ પાઠવી છે અને હાઈકોર્ટના ૩૦ ઓક્ટોબરના આદેશના અમલીકરણ પર તાત્કાલિક અસરથી રોક લગાવી છે.

મદ્રાસ હાઈકોર્ટે અગાઉ એક આદેશ આપ્યો હતો જેમાં મંદિરના વહીવટ માટે એક મેનેજમેન્ટ બોર્ડ (BoM) ની રચના કરવામાં આવી હતી. હાઈકોર્ટનું માનવું હતું કે પૌધુ દીક્ષિતાર, જેઓ વારસાગત પૂજારીઓનો સમુદાય છે, તેઓ ૨૦૧૪માં સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશ બાદ મંદિરનો વહીવટ સંભાળતા ત્યારથી તેનો ગેરવહીવટ કરી રહ્યા છે. આ ગેરવહીવટના આરોપોને કારણે હાઈકોર્ટે વહીવટીતંત્રમાં ફેરફાર કરવાનો નિર્ણય લીધો હતો.

હાઈકોર્ટે આ મેનેજમેન્ટ બોર્ડના અધ્યક્ષ તરીકે નિવૃત્ત ન્યાયાધીશો વી. ભરતદાસન અને આર. સુરેશ કુમારને નિયુક્ત કર્યા હતા. આ બોર્ડના સભ્યો તરીકે નિવૃત્ત IAS અધિકારી સી. રાજંદ્રનને નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા. આ ઉપરાંત, પૌધુ દીક્ષિતાર એસોસિએશનના સેક્રેટરી અને હિન્દુ ધાર્મિક અને ચેરિટેબલ એન્ડોમેન્ટ્સ (HR&CE) વિભાગના સેક્રેટરીને પદભાર ધરાવતા સભ્યો તરીકે સામેલ કરવામાં આવ્યા હતા.

hાઈકોર્ટે આ મેનેજમેન્ટ બોર્ડને તમિલનાડુ હેરિટેજ કમિશનના પરામર્શથી મંદિરના પરિસરમાં થયેલા અનધિકૃત બાંધકામો દૂર કરવાનું મહત્વનું કામ સોંપ્યું હતું, કારણ કે આ બાંધકામોને કારણે મંદિરના પ્રાચીન માળખાને નુકસાન થયું હતું. આ ઉપરાંત, બોર્ડને જિલ્લા વહીવટીતંત્રની મદદથી મંદિરની મિલકતો પર થયેલા અતિક્રમણને દૂર કરી તે મિલકતો પાછી મેળવવાની જવાબદારી પણ સોંપવામાં આવી હતી.

તમિલનાડુ સરકાર વતી વકીલો શેખર નાફાડે અને જયદીપ ગુપ્તાએ કોર્ટમાં દલીલ કરી હતી કે મંદિરની મિલકતોને ગંભીર નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું છે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે પૌધુ દીક્ષિતાર દ્વારા છેલ્લા ૧૨ વર્ષ દરમિયાન મંદિરની આવકનો સંપૂર્ણ હિસાબ રજૂ કરવામાં આવ્યો નથી. નાફાડેએ દલીલ કરી હતી કે કાયદા મુજબ દેવતાને 'જ્યુરિસ્ટિક પર્સન' માનવામાં આવે છે અને તેમના હિતોનું રક્ષણ કરવા માટે હાઈકોર્ટ પાસે 'પેરન્સ પેટ્રીએ' (વાલી તરીકેની) અધિકારક્ષેત્રતા છે.

આ દરમિયાન સુપ્રીમ કોર્ટે એક મહત્વપૂર્ણ કાનૂની પ્રશ્ન ઉઠાવ્યો હતો કે શું રાજ્ય હાઈકોર્ટ પાસે માત્ર જાહેર મંદિરો માટે જ 'પેરન્સ પેટ્રીએ' અધિકારક્ષેત્રતા છે અથવા અન્ય ધર્મોના ઉપાસના સ્થળો માટે પણ આ સત્તા છે? આ પ્રશ્ન અંગે જસ્ટિસ કુમારે રાજ્ય સરકારને નોટિસ પાઠવી છે. વિરોધ પક્ષ વતી વકીલ સાઈ દીપક ઈયર દ્વારા એવી દલીલ કરવામાં આવી હતી કે કોર્ટે એ બાબત પર વિચાર કરવો જોઈએ કે આ સિદ્ધાંત માત્ર મંદિરો માટે જ કેમ લાગુ પડે છે. આ બાબતે જસ્ટિસ કુમારે વકીલને કોઈ વ્યાપક નિવેદનો ન આપવા માટે પણ સૂચના આપી હતી. જયદીપ ગુપ્તાએ જણાવ્યું હતું કે મુખ્ય પ્રશ્ન એ છે કે મંદિર જોખમમાં છે કે નહીં. નાફાડેએ ઉમેર્યું હતું કે આ એવું મુખ્ય ઉદાહરણ છે કે જ્યારે મંદિરનો વહીવટ પાછો સોંપવામાં આવે ત્યારે કેવો ગેરવહીવટ થઈ શકે છે.

NDTV ઇન્ડિયાના અહેવાલ મુજબ, સુપ્રીમ કોર્ટે દીક્ષિતારોની અપીલ પર તમિલનાડુ સરકારને નોટિસ આપતા એ પણ પૂછ્યું હતું કે શું મંદિરના બાંધકામમાં થયેલા ફેરફારો માટે તેમને જવાબદાર ઠેરવવા માટે કોઈ નક્કર પુરાવા ઉપલબ્ધ છે.

ચિમ્બદરમ નટરાજા મંદિર, જેને થિલ્લઈ નટરાજા મંદિર તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તે તમિલનાડુમાં આવેલું એક પ્રાચીન મંદિર હતું.