ગુજરાત સહિત ૬ જિલ્લાઓમાં સોનાના ઘરેણાં માટે હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત કરાયું

કેન્દ્ર સરકારના ગ્રાહક બાબતોના વિભાગે સોનાની ખરીદી અને વેચાણ અંગેના નિયમોમાં મહત્વના ફેરફાર કર્યા છે. ટીવી૯ ગુજરાતીના અહેવાલ મુજબ, સરકાર દ્વારા 'ગોલ્ડ જ્વેલરી એન્ડ ગોલ્ડ આર્ટિફેક્ટ્સ હોલમાર્કિંગ ઓર્ડર, ૨૦૨૦'માં ચોથા સંશોધન હેઠળ દેશના ૬ નવા જિલ્લાઓને અનિવાર્ય હોલમાર્કિંગના દાયરામાં સામેલ કરવામાં આવ્યા છે. આ નવા ફેરફાર બાદ હવે ભારતભરમાં ફરજિયાત હોલમાર્કિંગ ધરાવતા જિલ્લાઓની કુલ સંખ્યા વધીને ૩૯૮ થઈ ગઈ છે.

આ નવો આદેશ ૨ નવેમ્બર ૨૦૨૬ના રોજ સત્તાવાર રીતે સૂચિત કરવામાં આવ્યો હતો અને ત્યારબાદ ૩ નવેમ્બર ૨૦૨૬ના રોજ તેને ગેઝેટમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો હતો. મંત્રાલય દ્વારા જારી કરવામાં આવેલા આ આદેશ પર વધારાના સચિબ રુચા મિશ્રાની સહી છે અને આ ફાઈલ નંબર V-6/1/2017-BIS(Part-2) હેઠળ જારી કરવામાં આવી છે. આ નવા નિયમો જે ૬ જિલ્લાઓને યાદીમાં જોડવામાં આવ્યા છે, ત્યાંના જ્વેલર્સ અને ગ્રાહકો માટે તાત્કાલિક અસરથી લાગુ કરવામાં આવ્યા છે.

નવા નિયમો હેઠળ ગુજરાતના પંચમહાલ જિલ્લાને આ યાદીમાં જોડવામાં આવ્યો છે, જેના કારણે હવે ગુજરાત રાજ્યના કુલ ૨૬ જિલ્લાઓ ફરજિયાત હોલમાર્કિંગના કાર્યક્ષેત્રમાં આવી ગયા છે. આ સિવાય બિહારના પશ્ચિમ ચંપારણ જિલ્લાને ઉમેરવામાં આવ્યો છે, જેનાથી બિહારના કુલ ૨૬ જિલ્લાઓ હવે આ નિયમ હેઠળ છે. દિલ્હીમાં દક્ષિણ-પશ્ચિમ દિલ્હી જિલ્લાને જોડવામાં આવ્યો છે, જ્યારે દક્ષિણ-પૂર્વ દિલ્હી અગાઉથી જ આ યાદીનો ભાગ હતો; હવે દિલ્હીમાં કુલ ૯ જિલ્લાઓ આ વ્યવસ્થામાં સામેલ થયા છે.

ઉત્તર પ્રદેશના બે મહત્વપૂર્ણ જિલ્લાઓ બુલંદશહેર અને સંત કબીર નગરને પણ આ યાદીમાં સ્થાન મળ્યું છે, જેનાથી ઉત્તર પ્રદેશમાં કુલ જિલ્લાઓની સંખ્યા વધીને ૪૧ થઈ ગઈ છે, જે દેશભરમાં સૌથી વધુ છે. પહાડી રાજ્ય ઉત્તરાખંડમાં રુદ્રપ્રયાગ જિલ્લાને નવો જોડવામાં આવ્યો છે, જેનાથી હવે રાજ્યના કુલ ૮ જિલ્લાઓ અનિવાર્ય હોલમાર્કિંગના ઘેરામાં આવ્યા છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે, આ પહેલા ૩ ઓગસ્ટ ૨૦૨૬ના રોજ જારી કરાયેલા ત્રીજા સંશોધન દ્વારા દેશના ૩૯૨ જિલ્લાઓને આ દાયરામાં લાવવામાં આવ્યા હતા, જે સંખ્યા હવે વધીને ૩૯૮ થઈ છે. આ સમગ્ર નેટવર્ક દેશના ૨૬ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં ફેલાયેલું છે. હવે આ તમામ ૩૯૮ જિલ્લાઓમાં હોલમાર્ક વગર સોનાના ઘરેણાં વેચવા ગેરકાયદેસર ગણાશે.

આ વ્યાપક યાદીમાં અન્ય રાજ્યોના જિલ્લાઓ અગાઉથી સામેલ છે, જેમાં તમિલનાડુના ૩૨, મહારાષ્ટ્રના ૩૦, રાજસ્થાનના ૨૬, પશ્ચિમ બંગાળના ૨૨, હરિયાણાના ૨૧, કર્ણાટકના ૨૦, પંજાબના ૨૦, મધ્ય પ્રદેશના ૧૯, આંધ્ર પ્રદેશના ૧૮, કેરળના ૧૪, તેલંગાણાના ૧૩, આસામના ૧૨, ઓડિશાના ૧૨, ઝારખંડના ૭, છત્તીસગઢના ૫, જમ્મુ-કાશ્મીરના ૫, હિમાચલ પ્રદેશના ૪, ત્રિપુરાના ૩, ગોવાના ૨, પુડુચેરીના ૨ અને ચંડીગઢનો ૧ જિલ્લાનો સમાવેશ થાય છે.

સરકારના આ પગલાનો મુખ્ય હેતુ ગ્રાહકોના હિતોનું રક્ષણ કરવાનો અને બજારમાં સોનાની શુદ્ધતામાં પારદર્શિતા લાવવાનો છે. ગ્રાહકોને સૂચના આપવામાં આવી છે કે તેઓ જ્યારે પણ સોનાના આભૂષણો ખરીદે ત્યારે તેના પર ભારતીય માનક બ્યુરો (BIS)નો હોલમાર્ક હોવો અનિવાર્ય છે, જેથી ભેળસેળ કે છેતરપિંડીથી બચી શકાય.