વધારે EPS પેન્શન માટે પેન્શનર સંસ્થાએ મંસુખ માંડવિયાને પત્ર લખી મદદ માંગી

પીએસયુ અને ખાનગી ક્ષેત્રના કર્મચારીઓનું પ્રતિનિધિત્વ કરતી એક અગ્રણી પેન્શનર સંસ્થાએ મુક્તિ પ્રાપ્ત સંસ્થાઓ (exempted establishments) ના કર્મચારીઓ માટે લાંબા સમયથી પેન્ડિંગ રહેલા ઉચ્ચ કર્મચારી પેન્શન યોજના (EPS) ના કેસોમાં શ્રમ મંત્રાલયના તાત્કાલિક હસ્તક્ષેપની માંગ કરી છે. ધ ઈકોનોમિક ટાઈમ્સના અહેવાલ મુજબ, નેશનલ કોન્ફેડરેશન ઓફ પેન્શનર્સ એસોસિએશન્સ (NCPA) એ ૭ નવેમ્બર, ૨૦૨૬ ના રોજ શ્રમ અને રોજગાર મંત્રી મંસુખ માંડવિયાને એક પત્ર લખીને આ વિનંતી કરી છે.

NCPA એ મંત્રાલયને વિનંતી કરી છે કે કર્મચારી પેન્શન ભંડોળ સંગઠન (EPFO) દ્વારા જાન્યુઆરી ૨૦૨૫ માં બહાર પાડવામાં આવેલ પરિપત્રને પાછો ખેંચવામાં આવે. આ પરિપત્રમાં એવી જોગવાઈ કરવામાં આવી છે કે મુક્તિ પ્રાપ્ત સંસ્થાઓના કર્મચારીઓ માટે ઉચ્ચ EPS પેન્શનના માપદંડો નક્કી કરવા માટે આંતરિક ટ્રસ્ટના નિયમોનો ઉપયોગ કરવો ફરજિયાત છે. NCPA નું કહેવું છે કે આ પરિપત્રને કારણે EPFO ઘણા ઉચ્ચ પેન્શન કેસો અટકાવી રહ્યું છે, કારણ કે તે દલીલ કરે છે કે મુક્તિ પ્રાપ્ત સંસ્થાઓના ઐતિહાસિક આંતરિક ટ્રસ્ટ નિયમો કાયદેસરની વેતન મર્યાદાઓનું જ અનુસરણ કરે છે.

સંસ્થાએ વિવિધ અદાલતી કેસોનો સંદર્ભ આપતા જણાવ્યું છે કે કોર્ટોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે પ્રોવિડન્ટ ફંડના નિયમો પેન્શનના અધિકારોનું સંચાલન કરી શકતા નથી. NCPA એ ભારપૂર્વક જણાવ્યું છે કે ઉચ્ચ EPS પેન્શનના કેસોને મંજૂરી આપવાની બાબતમાં મુક્તિ પ્રાપ્ત અને બિન-મુક્તિ પ્રાપ્ત સંસ્થાઓ સમાન દરજ્જો ધરાવે છે. આ સંદર્ભમાં, NCPA એ મંત્રાલયને પાંચ મુખ્ય ભલામણો કરી છે.

પ્રથમ ભલામણ મુજબ, ૧૮ જાન્યુઆરી, ૨૦૨૫ ના રોજ બહાર પાડવામાં આવેલ નિર્દેશને ઔપચારિક રીતે રદ કરવામાં આવે, જે ઉચ્ચ EPS પેન્શનની પાત્રતા નક્કી કરવા માટે આંતરિક PF ટ્રસ્ટ નિયમો પર આધાર રાખવાનું ફરજિયાત બનાવે છે. NCPA મુજબ, આ પરિપત્ર પાછો ખેંચવાથી ફિલ્ડ ઓફિસોમાં સ્પષ્ટતા થશે કે આંતરિક ટ્રસ્ટની સીલિંગ કલમોનો ઉપયોગ ઉચ્ચ પેન્શન કેસોને નકારવા માટે કરી શકાય નહીં.

બીજી ભલામણ 'વર્ગમાં વર્ગ' (class within a class) ના ભેદભાવને દૂર કરવાની છે. NCPA એ શ્રમ મંત્રાલયને વિનંતી કરી છે કે સુપ્રીમ કોર્ટ અને હાઈકોર્ટના નિર્દેશો મુજબ મુક્તિ પ્રાપ્ત અને બિન-મુક્તિ પ્રાપ્ત સંસ્થાના નિવૃત્ત કર્મચારીઓ વચ્ચે સમાનતા સુનિશ્ચિત કરવા માટે સૂચનાઓ જારી કરવામાં આવે. પત્રમાં બોમ્બે હાઈકોર્ટના ૧૯ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ ના 'અમિત ગુનવંતરાઈ મહેતા અને અન્ય વિરુદ્ધ EPFO' કેસના ચુકાદાનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે, જેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે પ્રોવિડન્ટ ફંડ ટ્રસ્ટના નિયમો પેન્શન અધિકારો પર નિયંત્રણ રાખી શકતા નથી. પત્રમાં લખ્યું છે કે, "EPFO ઉચ્ચ EPS પેન્શન અરજીઓને એ આધારે નકારી શકતું નથી કે ટ્રસ્ટ નિયમો કાં તો એમ્પ્લોયરના યોગદાન પર મર્યાદા રાખે છે અથવા સંયુક્ત વિકલ્પો માટે સક્ષમ જોગવાઈઓનો અભાવ ધરાવે છે."

ત્રીજી ભલામણ મુજબ, શ્રમ મંત્રાલયે તમામ પ્રાદેશિક કચેરીઓને નિર્દેશ આપવો જોઈએ કે મુક્તિ પ્રાપ્ત સંસ્થાઓ તરફથી આવેલી સંયુક્ત ઉચ્ચ EPS પેન્શન અરજીઓને એકસમાન રીતે પ્રોસેસ કરી મંજૂર કરવામાં આવે.

ચોથી ભલામણ દંડ અથવા વ્યાજની માફી અંગે છે. ઉચ્ચ EPS પેન્શન વિકલ્પ હેઠળ, પેન્શન યોગદાનની ગણતરી લાગુ કાયદાકીય વેતન મર્યાદાને બદલે કર્મચારીના વાસ્તવિક પગાર પર કરવામાં આવે છે. EPS સભ્યએ આ તફાવતની રકમ તેમના પેન્શન ફંડમાં જમા કરાવવાની હોય છે. કારણ કે આ રકમ પાછલા વર્ષો માટે જમા કરવામાં આવે છે, EPFO બાકી યોગદાન પર વ્યાજ પણ વસૂલે છે. NCPA નું કહેવું છે કે જો મુક્તિ પ્રાપ્ત ટ્રસ્ટના કર્મચારીના કેસમાં વિલંબ EPFO વહીવટીતંત્ર દ્વારા થયો હોય, તો કર્મચારીને કોઈપણ વધારાના વ્યાજ બોજમાંથી સંપૂર્ણ મુક્તિ આપવી જોઈએ, કારણ કે વિલંબ કર્મચારી તરફથી નહીં પરંતુ EPFO તરફથી થયો છે.