કોંગોમાં આતંકી હુમલાને કારણે ૧૮૦ ઇબોલા દર્દીઓ હોસ્પિટલ છોડીને ભાગ્યા

ડેમોક્રેટિક રિપબ્લિક ઓફ કોંગો (ડીઆરસી) ના પૂર્વી ભાગમાં ઇબોલાના પ્રકોપ વચ્ચે એક ભયાનક આતંકી હુમલો થયો છે. આ હુમલાને કારણે હોસ્પિટલમાંથી અંદાજે ૧૮૦ દર્દીઓ ડરના માર્યા ભાગી ગયા છે, જેમાં ઇબોલાના પુષ્ટ થયેલા દર્દીઓ, શંકાસ્પદ દર્દીઓ અને ઉચ્ચ જોખમ ધરાવતા સંપર્કમાં આવેલા લોકોનો સમાવેશ થાય છે. આ ઘટનાથી સમગ્ર વિસ્તારમાં ચેપ ફેલાવવાનું જોખમ વધી ગયું છે.

આજતકના અહેવાલ મુજબ, ઇસ્લામિક સ્ટેટ (ISIS) સાથે જોડાયેલા અલાઇડ ડેમોક્રેટિક ફોર્સિસ (ADF) નામના આતંકી જૂથે નોર્થ કિવુ પ્રાંતના કેન્ટાઇન-અલોયા ગામમાં આવેલી હેલ્થ પોસ્ટ અને તેની આસપાસના વિસ્તારો પર હુમલો કર્યો હતો. આ હુમલામાં ઓછામાં ઓછા ૩૩ લોકોના મોત થયા છે. આતંકીઓએ ગામલોકો પર ગોળીબાર કર્યો હતો અને કેટલાક લોકોને કુહાડી વડે હુમલો કરીને મારી નાખ્યા હતા. આતંકીઓએ ગામના ઘરો અને હેલ્થ પોસ્ટને આગ લગાવીને સળગાવી દીધી હતી.

હુમલાની ગંભીરતાને કારણે નજીકની કેલેકેલે હોસ્પિટલમાંથી દર્દીઓનું સામૂહિક સ્થળાંતર થયું હતું. હોસ્પિટલના મેડિકલ ડાયરેક્ટર ડોકટર ક્રિશ્ચિયન કાકુલે વુલેમ્બેરાએ જણાવ્યું હતું કે, મધ્યરાત્રિની આસપાસ હોસ્પિટલ સંપૂર્ણપણે ખાલી થઈ ગઈ હતી. તેમણે ખાસ નોંધ્યું હતું કે ઇબોલા સંક્રમણની શંકા ધરાવતા અને આઇસોલેશન વોર્ડમાં રાખવામાં આવેલા દર્દીઓ પણ આ ભયાનક સ્થિતિમાં હોસ્પિટલ છોડીને ભાગી ગયા હતા.

આ હુમલો એવા સમયે થયો છે જ્યારે ડીઆરસી તેના ઇતિહાસના બીજા સૌથી મોટા ઇબોલા પ્રકોપનો સામનો કરી રહ્યું છે. દેશભરમાં અત્યાર સુધીમાં ૧૦ હજારથી વધુ કેસ નોંધાયા છે અને ૫ હજારથી વધુ લોકોના મોત થયા છે. શરૂઆતમાં ઇટુરી પ્રાંત આ બીમારીનું કેન્દ્ર હતું, પરંતુ હવે નોર્થ કિવુ સૌથી વધુ પ્રભાવિત વિસ્તાર બની ગયો છે. ઇબોલા એક જીવલેણ તાવ છે જે ખૂબ જ ઝડપથી ફેલાય છે. દર્દીઓના હોસ્પિટલ છોડીને ભાગી જવાથી સંપર્ક શોધવાની પ્રક્રિયા (કોન્ટેક્ટ ટ્રેસિંગ) અને બીમારી પર નજર રાખવાના કામમાં મોટી રુકાવટ આવી છે, જેનાથી આસપાસના સમુદાયોમાં સંક્રમણ ફેલાવવાનો ખતરો વધી ગયો છે.

આફ્રિકન યુનિયનની જાહેર આરોગ્ય સંસ્થા 'આફ્રિકા સેન્ટર ફોર ડિસીઝ કંટ્રોલ એન્ડ પ્રિવેન્શન' (આફ્રિકા સીડીસી) એ આ હુમલાને ઇબોલા સામેની લડાઈ માટે અત્યંત મહત્વના સમયે થયેલો હુમલો ગણાવ્યો છે. સંસ્થાએ જણાવ્યું હતું કે આરોગ્ય સુવિધાઓ પરના હુમલા અને સેંકડો પુષ્ટ અથવા શંકાસ્પદ દર્દીઓના ભાગી જવાથી ગંભીર જાહેર આરોગ્ય ચિંતાઓ પેદા થઈ છે. આફ્રિકા સીડીસીના જણાવ્યા અનુસાર, દર્દીઓની સંભાળ, સંપર્ક ટ્રેસિંગ અને દેખરેખમાં કોઈપણ પ્રકારનો અવરોધ એવા સમુદાયો માટે વધારાનું જોખમ ઊભું કરે છે જેઓ પહેલેથી જ ભારે મુશ્કેલીઓમાં છે. સંસ્થાએ માંગ કરી છે કે લોકો સુરક્ષિત રીતે સારવાર મેળવી શકે અને આરોગ્ય કર્મચારીઓ હિંસાના ડર વગર જરૂરી સેવાઓ પૂરી પાડી શકે.

આફ્રિકા સીડીસીએ શાંતિની અપીલ કરી છે અને માંગ કરી છે કે નાગરિકો, દર્દીઓ, આરોગ્ય કર્મચારીઓ અને આરોગ્ય કેન્દ્રોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવામાં આવે, જેથી પ્રભાવિત સમુદાયો સુધી સુરક્ષિત અને સતત પહોંચ બની રહે.

ઇબોલા પર નિયંત્રણ મેળવવાની કોશિશોમાં માત્ર સુરક્ષાનો અભાવ જ નહીં, પરંતુ સ્થાનિક અવિશ્વાસ પણ મોટો અવરોધ બન્યો છે. લોકો ઘણીવાર આરોગ્ય કર્મચારીઓ પર હુમલા કરે છે. વિસ્તારમાં અનેક ષડયંત્રના સિદ્ધાંતો (કોન્સ્પિરેસી થીયરી) ફેલાયેલા છે, જેમાં લોકો માને છે કે આ પ્રકોપ ખોટો છે અને સહાયતા એજન્સીઓ પૈસા કમાવવા માટે તેને ફેલાવી રહી છે અથવા આરોગ્ય કર્મચારીઓ પોતે બીમારી ફેલાવી રહ્યા છે.

ADF જૂથ વિશે વાત કરીએ તો, તે પૂર્વી ડીઆરસીમાં સક્રિય અને સૌથી ખૌફનાક સશસ્ત્ર જૂથોમાંનું એક માનવામાં આવે છે. આ જૂથની સ્થાપના ૧૯૯૦ના દાયકામાં યુગાંડામાં થઈ હતી. જ્યારે ત્યાંની સેનાએ તેમને હાંકી કાઢ્યા, ત્યારે તેઓ સરહદ પાર કરીને ડીઆરસીમાં આવ્યા અને આતંક ફેલાવવાનું શરૂ કર્યું. ૨૦૧૮ના અંતમાં તેમણે ઇસ્લામિક સ્ટેટ પ્રત્યે પોતાની વફાદારી જાહેર કરી હતી. ત્યારથી તેઓ નાગરિકો પર કરવામાં આવતા લોહિયાળ હુમલાઓ માટે કુખ્યાત છે. માનવાધિકાર જૂથો આ હુમલાઓને યુદ્ધ અપરાધ અથવા માનવતા વિરુદ્ધના અપરાધ તરીકે ઓળખાવે છે.

આ વર્ષની શરૂઆતમાં એમનેસ્ટી ઇન્ટરનેશનલે જણાવ્યું હતું કે રવાંડા સમર્થિત M23 વિદ્રોહી જૂથના વધતા પ્રભાવને કારણે કોંગોલી સેના વિખેરાઈ ગઈ છે. સુરક્ષામાં આવેલી આ ખામીનો ફાયદો ઉઠાવીને ADF એ પોતાના હુમલા વધાર્યા છે. આ હુમલાઓમાં મોટાભાગે કોંગોલી ખ્રિસ્તીઓ પીડિત બને છે, પરંતુ સ્થાનિક મુસ્લિમો જેઓ ADF ના ઇસ્લામની વ્યાખ્યા સાથે સહમત નથી, તેમને પણ આતંકીઓ મારી નાખે છે.