ડિજિટલ અરેસ્ટના કેસોમાં કોર્ટ જામીન ન આપે તેવા નિર્દેશ આપી શકે છે સુપ્રીમ કોર્ટ

સુપ્રીમ કોર્ટે ડિજિટલ અરેસ્ટના માધ્યમથી થતી સાયબર છેતરપિંડીને 'ડિજિટલ લૂંટ' તરીકે ઓળખાવી છે. સીજેઆઈ સૂર્યકાંતે જણાવ્યું હતું કે આ ગુનો સામાન્ય ખંડણી લેવા કરતા વધુ ગંભીર છે. કોર્ટે સૂચવ્યું છે કે આવા નિર્દય અપરાધીઓ સામે અત્યંત કડકતાથી નિપટવું જોઈએ અને જો કાયદામાં ટ્રાયલ પહેલા સજા કરવાની જોગવાઈ હોય તો તેનો ઉપયોગ થવો જોઈએ. કોર્ટે એવું પણ સૂચન કર્યું છે કે ડિજિટલ અરેસ્ટના કેસોમાં કોર્ટ જામીન ન આપે તેવા નિર્દેશ આપી શકે છે.

દૈનિક भास्करના અહેવાલ મુજબ, સુપ્રીમ કોર્ટની જસ્ટિસ સૂર્યકાંત, જસ્ટિસ જોયમાલ્ય બાગચી અને જસ્ટિસ વી. મોહનાની બેંચ ગૌરવ કુમાર સાહા અને નિધિ ભંડારીની અરજી પર સુનાવણી કરી રહી હતી. અરજદારોએ ૧૨ રાજ્યોમાં નોંધાયેલા ૩૫ સાયબર ગુનાના કેસોને એક જગ્યાએ લાવવાની માંગ કરી હતી. તેમના પર આરોપ છે કે તેમની કંપનીના બેંક ખાતાનો ઉપયોગ છેતરપિંડીના નાણાં જમા કરવા અને આગળ મોકલવા માટે કરવામાં આવ્યો હતો. અરજદારોએ દલીલ કરી હતી કે તેઓ પોતે છેતરપિંડીના શિકાર બન્યા છે અને તેમની જાણ બહાર તેમના ખાતાનો ઉપયોગ થયો હતો. આ બાબતે કોર્ટે કહ્યું કે આરોપીઓની સુવિધા માટે પીડિતોને દિલ્હી બોલાવી શકાય નહીં અને અલગ-અલગ રાજ્યોમાં ચાલી રહેલી તપાસને અસર કરવાની પણ મંજૂરી આપી શકાય નહીં.

સુપ્રીમ કોર્ટે ડિજિટલ ફ્રોડ દ્વારા થયેલી ₹૫૪,૦૦૦ કરોડની છેતરપિંડીને લૂંટ અને ડकैતી ગણાવી છે. કોર્ટે નોંધ્યું હતું કે આ રકમ ઘણા નાના રાજ્યોના બજેટ કરતા પણ વધારે છે. આથી કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને આ બાબતે માર્ગદર્શિકા બનાવવાનું કહ્યું છે. અગાઉ ૨૮ જુલાઈ, ૨૦૨૬ના રોજ સુપ્રીમ કોર્ટે ડિજિટલ અરેસ્ટને ફોજદારી કાયદામાં ઔપચારિક રીતે વ્યાખ્યાયિત કરવા અને તેને કડક સજા સાથે અલગ ગુનો જાહેર કરવા અંગે વિચારણા કરવા કહ્યું હતું.

બેંચે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે આવા કેસોમાં આરોપી વિરુદ્ધ નક્કર પુરાવા મળ્યા બાદ તેની મિલકત ફ્રીઝ કરી શકાય છે. સાયબર સુરક્ષા કંપની આર્કટિક વુલ્ફના જણાવ્યા અનુસાર, તહેવારો દરમિયાન ઓનલાઈન ખરીદી અને ડિજિટલ પેમેન્ટ વધતા સાયબર છેતરપિંડીનું જોખમ વધી શકે છે. અપરાધીઓ ભારે ડિસ્કાઉન્ટ, પાર્સલ ડિલિવરી, બેંક એલર્ટ, કેવાયસી અપડેટ અને વીજળી બિલના નામે નકલી મેસેજ મોકલી શકે છે. એસએમએસ, વોટ્સએપ અને ઈમેલ દ્વારા મોકલેલા લિંકથી ખાનગી માહિતી ચોરી શકાય છે.