દામ્પત્ય જીવનમાં ટેક્સ બચાવવા અને સંપત્તિ સુરક્ષિત રાખવા માટેની માર્ગદર્શિકા

લગ્ન એ માત્ર બે વ્યક્તિઓનું જોડાણ નથી, પરંતુ તે એક મહત્વપૂર્ણ નાણાકીય ભાગીદારી પણ છે. રોકાણ, મિલકતની માલિકી, લોન, વીમો અને વારસાના આયોજન જેવા નિર્ણયો દંપતીના ભવિષ્ય પર લાંબા ગાળાની અસર કરે છે. 'ઈટી વેલ્થ એક્સપો ૨૦૨૬'માં આયોજિત 'કપલ ફાઈનાન્સ: ટેક્સ કાર્યક્ષમતા અને આકસ્મિક પરિસ્થિતિઓનો સામનો કરવા માટેનું વ્યવસ્થાપન' વિષય પરની પેનલ ચર્ચામાં નાણાકીય નિષ્ણાતોએ દંપતીઓ માટે નાણાકીય માળખું તૈયાર કરવા, આવકવેરાના ક્લબિંગની ભૂલો ટાળવા અને સંપત્તિને સુરક્ષિત રાખવા અંગે વિસ્તૃત માર્ગદર્શન આપ્યું હતું.

લેડર૭ ફાઈનાન્શિયલ એડવાઈઝરીના સ્થાપક સુરેશ સડાગોપને જણાવ્યું હતું કે દંપતીઓ તેમની પરિસ્થિતિ મુજબ અલગ-અલગ નાણાકીય વ્યવસ્થા અપનાવે છે. કેટલાક દંપતીઓ અલગ ખાતા અને રોકાણ રાખે છે, જ્યારે અન્યમાં એક જીવનસાથી ઘરના ખર્ચનું સંચાલન કરે છે અને બીજો રોકાણ કરે છે. જોકે, તેમણે ચેતવણી આપી હતી કે એવી વ્યવસ્થા ટાળવી જોઈએ જેમાં એક જીવનસાથી પોતાની તમામ કમાણી ખર્ચ કરી નાખે અને બીજો સંપત્તિ એકઠી કરે. જો લગ્નજીવનમાં કોઈ મુશ્કેલી આવે, તો જે જીવનસાથીએ પોતાની સ્વતંત્ર સંપત્તિ નથી બનાવી તેને આર્થિક સંકટનો સામનો કરવો પડી શકે છે. તેમણે હાઈબ્રિડ વ્યવસ્થા સૂચવી છે, જેમાં બંને જીવનસાથીઓ તેમની આવકના પ્રમાણમાં ઘરના ખર્ચ માટે સંયુક્ત ખાતામાં ફાળો આપે અને રોકાણ માટે વ્યક્તિગત ખાતાઓનો ઉપયોગ કરે, જેથી બંને સંપત્તિ સર્જનમાં સક્રિય રહે.

ઈન્કમ ટેક્સ ક્લબિંગ અંગે નિતીન કૌશિકે એક સામાન્ય ગેરસમજ દૂર કરી હતી. ઘણા લોકો માને છે કે જીવનસાથીને પૈસા ટ્રાન્સફર કરીને તેમના નામે રોકાણ કરવાથી ટેક્સ બચી શકે છે, પરંતુ આવકવેરાના નિયમો મુજબ જો પતિ પત્નીને પૈસા ભેટ આપે અને પત્ની તેનું રોકાણ ફિક્સ્ડ ડિપોઝિટ કે મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં કરે, તો તેમાંથી થતી આવક પતિની આવકમાં જ ગણાય છે અને તેના પર પતિએ જ ટેક્સ ભરવો પડે છે. માલિકી બદલવાથી ટેક્સની જવાબદારી બદલાતી નથી. કૌશિકે સૂચવ્યું કે દંપતીઓ યોગ્ય દસ્તાવેજો સાથે વ્યાજબી દરે જીવનસાથીને લોન આપી શકે છે. જો પતિ પત્નીને ૬-૭% વ્યાજે લોન આપે અને પત્ની વધુ વળતર મેળવે, તો ટેક્સ પ્લાનિંગની તક ઊભી થઈ શકે છે, પરંતુ આ વ્યવહાર વાસ્તવિક હોવો જોઈએ.

હિતેશ શાહે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે દંપતીઓ માટે કોઈ એક સાર્વત્રિક ટેક્સ પ્લાનિંગ ફોર્મ્યુલા નથી. તકો તેમની આવક, ટેક્સ સ્લેબ અને રોકાણના લક્ષ્યો પર આધાર રાખે છે. સંયુક્ત રીતે મિલકત ખરીદતી વખતે, દંપતીઓએ ફાળાનો સ્પષ્ટ રેકોર્ડ રાખવો જોઈએ. ઘણીવાર એક જીવનસાથી ડાઉન પેમેન્ટમાં વધુ ફાળો આપે છે, જ્યારે બીજો ઈએમઆઈ ચૂકવે છે. આ વ્યવહારના દસ્તાવેજો રાખવાથી વિવાદો ઘટે છે. માત્ર નામ ઉમેરવાથી ટેક્સ લાભ મળતો નથી, પરંતુ લોન અને માલિકીના હિસ્સાને ધ્યાનમાં લેવા જોઈએ. અદિતિ શર્માએ ઉમેર્યું હતું કે સંપત્તિની માલિકી માત્ર ટેક્સ બચાવવા માટે નહીં, પરંતુ પરિવારની સુરક્ષા માટે હોવી જોઈએ. જો તમામ સંપત્તિ એકના નામે હોય, તો મૃત્યુ કે અસમર્થતાના કિસ્સામાં બીજાને મુશ્કેલી પડી શકે છે.