ગ્રામીણ જળ પુરવઠા માટે જેજેએમ ૨.૦ અને ૧૬મા નાણાપંચની ગ્રાન્ટનું સંકલન કરાશે

નવી દિલ્હી :: જળ શક્તિ મંત્રાલયના પેયજળ અને સ્વચ્છતા વિભાગ (ડીડીડબલ્યુએસ) દ્વારા રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો સાથે ચોથી વર્ચ્યુઅલ બેઠકનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ બેઠક ૧-૨ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૨૬ના રોજ યોજાયેલા વિભાગીય જળ શિખર સંમેલન ૨૦૨૬ના અનુવર્તી પરામર્શ શ્રેણીના ભાગરૂપે યોજાઈ હતી. સંમેલનનો મુખ્ય ઉદ્દેશ જળ જીવન મિશન (જેજેએમ) ૨.૦ અને ૧૬મા નાણાપંચ વચ્ચે સંકલન સાધીને જળ સ્ત્રોતોની સ્થિરતા, જળ સુરક્ષા અને ગ્રામ પંચાયતોના નેતૃત્વમાં ટકાઉ ગ્રામીણ પેયજળ સેવા વિતરણની યોજનાને પ્રોત્સાહન આપવાનો હતો.

આ વર્ચ્યુઅલ સંમેલનમાં વિવિધ રાજ્યોના ગ્રામીણ જળ પુરવઠા વિભાગો, પંચાયતી રાજ વિભાગોના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ તેમજ પંચાયતી રાજ મંત્રાલય, ગ્રામીણ વિકાસ મંત્રાલય અને નેશનલ ઇન્ફોર્મેટિક્સ સેન્ટર (એનઆઈસી)ના પ્રતિનિધિઓ જોડાયા હતા. કર્ણાટક, ઓડિશા અને મધ્યપ્રદેશ જેવા રાજ્યોએ સંચાલન અને જાળવણી વ્યવસ્થામાં સુધારો કરવા અને નાણાપંચની ગ્રાન્ટનો લાભ લેવા અંગેના શ્રેષ્ઠ અનુભવો રજૂ કર્યા હતા.

ડીડીડબલ્યુએસના સચિવ અશોક કે.કે. મીણાએ જણાવ્યું હતું કે જેજેએમ ૨.૦ સાથે હવે ધ્યાન માત્ર માળખાગત સુવિધાઓના નિર્માણ પૂરતું મર્યાદિત ન રહેતાં કાર્યક્ષમતા, સ્થિરતા અને ગુણવત્તાયુક્ત સેવા વિતરણ પર કેન્દ્રિત થયું છે. તેમણે ૭૩મા બંધારણીય સુધારાનો ઉલ્લેખ કરતાં ગ્રામ પંચાયતોની ભૂમિકાને રેખાંકિત કરી હતી અને જણાવ્યું હતું કે પંચાયતોએ વાર્ષિક સંચાલન અને જાળવણી યોજના તૈયાર કરવામાં નેતૃત્વ લેવું જોઈએ.

એનજેજેએમના ઉપસચિવ કૃતિકા કુલહારીએ માહિતી આપી હતી કે ૧૬મા નાણાપંચ હેઠળ ગ્રામીણ સ્થાનિક સંસ્થાઓ માટે ફાળવાયેલી કુલ રૂ. ૪.૩૫ લાખ કરોડથી વધુની રકમમાંથી આશરે રૂ. ૧.૭૪ લાખ કરોડ જળ વ્યવસ્થાપન અને સ્વચ્છતા માટે ફાળવવામાં આવ્યા છે. પંચાયતી રાજ મંત્રાલયના નિયામક વિપુલ ઉજ્જવલે જરૂરિયાતો, સંસાધનો અને ઉત્તરદાયિત્વના સંકલન પર ભાર મૂક્યો હતો. બેઠકના સમાપનમાં એનજેજેએમના એએસ અને એમડી કમલ કિશોર સોઆને જણાવ્યું હતું કે પૂર્વતૈયારીઓની સમીક્ષા માટે નવેમ્બર ૨૦૨૬માં બે પ્રાદેશિક પરિષદો યોજાશે.