સ્થાનિક ચૂંટણીમાં બેલેટ પેપરના ઉપયોગ પર કર્ણાટકમાં રાજકીય વિવાદ

કર્ણાટક સરકાર દ્વારા આગામી સ્થાનિક સંસ્થાઓની ચૂંટણીઓ બેલેટ પેપર દ્વારા કરાવવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે, જેના કારણે રાજ્યમાં મોટો રાજકીય વિવાદ સર્જાયો છે. ઇન્ડિયા ટુડેના અહેવાલ મુજબ, રાજ્ય સરકાર દ્વારા આ નિર્ણયની પુષ્ટિ કરવામાં આવી છે અને આ માટે કેબિનેટની મંજૂરી પણ મેળવવામાં આવી છે. જ્યારે સરકાર ચૂંટણી પદ્ધતિ નક્કી કરી રહી છે, ત્યારે રાજ્ય ચૂંટણી પંચ હજુ એ બાબતે નિર્ણય લઈ રહ્યું છે કે આ ચૂંટણીઓ માટે જૂની મતદાર યાદીનો ઉપયોગ કરવો કે નવી યાદી તૈયાર કરવી.

આ નિર્ણય એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે તાજેતરમાં યોજાયેલી MLC (કાયદા પરિષદ) ની ચૂંટણીઓમાં કોંગ્રેસ પક્ષને ભારે નુકસાન વેઠવું પડ્યું હતું. આ ચૂંટણીઓ પણ બેલેટ પેપર દ્વારા જ કરવામાં આવી હતી, જેમાં NDA સામે કોંગ્રેસનો ૪-૦ થી પરાજય થયો હતો. આ પરિણામો છતાં સરકારે ફરીથી બેલેટ પેપરનો વિકલ્પ પસંદ કર્યો છે, જેના કારણે કોંગ્રેસ પક્ષની અંદર જ આંતરિક મતભેદો અને ચર્ચાઓ શરૂ થઈ ગઈ છે.

કોંગ્રેસના આંતરિક વિવાદોની વાત કરીએ તો, સાંસદ ડી.કે. સુરેશે અગાઉ EVM (ઇલેક્ટ્રોનિક વોટિંગ મશીન) ને બદલીને બેલેટ પેપર લાવવાના નિર્ણય પર પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા. પક્ષના કેટલાક નેતાઓ આ નિર્ણયથી સહમત દેખાતા નથી, કારણ કે તાજેતરના MLC ચૂંટણીના પરિણામોએ બેલેટ પેપર પદ્ધતિમાં કોંગ્રેસની નબળાઈ દર્શાવી હતી.

બીજી તરફ, ભારતીય જનતા પાર્ટીએ (BJP) સરકારના આ નિર્ણયનો સખત વિરોધ કર્યો છે. કેન્દ્રીય મંત્રી પ્રહલાદ જોશીએ આ પગલાને 'પ્રગતિ વિરુદ્ધ' અથવા પછાતગામી ગણાવ્યું છે. તેમણે આક્ષેપ કર્યો છે કે રાજ્ય સરકાર પોતાની ચૂંટણીલક્ષી નિષ્ફળતાઓ અને હારને છુપાવવા માટે જાણીજોઈને EVM ને બદલે બેલેટ પેપરનો ઉપયોગ કરવા માંગે છે. ભાજપના મતે, આ નિર્ણય લોકશાહી પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા લાવવાને બદલે પોતાની ભૂલો ઢાંકવાનો પ્રયાસ છે.

રાજ્યમાં હાલમાં ચૂંટણી પદ્ધતિને લઈને ખેંચતાણ જોવા મળી રહી છે. એક તરફ સરકાર કેબિનેટના સમર્થન સાથે બેલેટ પેપર પર અડગ છે, તો બીજી તરફ વિપક્ષ અને પક્ષના જ કેટલાક નેતાઓ આ નિર્ણયને શંકાની નજરે જોઈ રહ્યા છે. ખાસ કરીને MLC ચૂંટણીમાં મળેલી શૂન્ય સફળતા બાદ આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હોવાથી રાજકીય વર્તુળોમાં તેની ખૂબ ચર્ચા થઈ રહી છે.

આ સમગ્ર વિવાદ હવે રાજ્ય ચૂંટણી પંચના આગામી નિર્ણય પર ટકેલો છે, કારણ કે મતદાર યાદીના અપડેટિંગની પ્રક્રિયા હજુ પેન્ડિંગ છે. જો મતદાર યાદીમાં ફેરફાર કરવામાં આવે તો તેની અસર ચૂંટણીના પરિણામો પર પડી શકે છે, પરંતુ મુખ્ય વિવાદ EVM વિરુદ્ધ બેલેટ પેપરના ઉપયોગનો રહ્યો છે. કેન્દ્રીય મંત્રી પ્રહલાદ જોશીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ પ્રકારના ફેરફારો ચૂંટણી પ્રક્રિયામાં દખલગીરી સમાન છે અને તે યોગ્ય નથી.